آیه الله العظمی حسین نوری همدانی
مرجع تقلید شیعه
خوردن و آشامیدن
احکام خوردنیها و آشامیدنیها
(مسأله 2622) خوردن گوشت مرغی که مثل شاهین چنگال دارد، حرام است و پرستو حلال می باشد، و خوردن گوشت هد هد مکروه می باشد
(مسأله 2623) اگر چیزی را که روح دارد از حیوان زنده جدا نمایند، مثلاً دنبه یا مقداری گوشت از گوسفند زنده ببرند، نجس و حرام می باشد
(مسأله 2624) پانزده چیز از حیوانات حلال گوشت حرام است: 1: خون 2: فَضله 3: نَری 4: فَرج 5: بچّه دان و بنابر احتیاط واجب جُفت 6: غُدَد که آن را دشول می گویند 7: تخم که آن را دنبلان می گویند 8: چیزی که در مغز کلّه است و به شکل نخود می باشد 9: مغز حرام که در میان تیره پشت است 10: پی که در دو طرف تیره پشت است 11: زهردان 12: سپرز (طحال) 13: بول دان (مثانه) 14: حَدَقَه چشم (مردمک) 15: چیزی که در میان سُم است و به آن ذات الا شاجع می گویند
(مسأله 2625) خوردن سرگین و آب دماغ و به طور کلّی چیزهای خبیث که طبیعت انسان از آن متنفّر است حرام است ولی اگر پاک باشد و مقداری از آن بطوری با چیز حلال مخلوط شود که در نظر مردم نابود حساب شود؛ خوردن آن اشکال ندارد
(مسأله 2626) خوردن خاک و گِل حرام است ولی خوردن کمی از تربت حضرت سیّد الشّهدا (علیه السّلام) برای شفا، و خوردن گل داغستان و گل ارمنی برای معالجه اگر علاج منحصر به خوردن اینها باشد اشکال ندارد
(مسأله 2627) فرو بردن آب بینی و خلط سینه که در فضای دهان نیامده حرام نیست ولی اخلاط بینی و سینه که در فضای دهن وارد شده است از فرو بردن آن در صورت توجّه و التفات اجتناب شود و نیز فرو بردن غذائی که موقع خلال کردن، از لای دندان بیرون می آید اگر طبیعت انسان از آن متنفّر نباشد اشکال ندارد خوردن چیزی که برای انسان ضرر دارد حرام است ولی اگر ضرر کم باشد که عقلاء به آن اعتنا نکنند، حرام نیست
(مسأله 2629) خوردن گوشت اسب و قاطر و الاغ مکروه است و اگر کسی با آنها وطی یعنی نزدیکی نماید، خود و نسلشان حرام می شوند و بول و سرگین آنها نجس می شود و باید آنها را از شهر بیرون ببرند و در جائی دیگر بفروشند و بر وطی کننده لازم است قیمت آن را به صاحبش بدهد
(مسأله 2630) اگر با گاو و گوسفند و شتر نزدیکی کنند، بول و سرگین و نسل آنها نجس می شود و آشامیدن شیر و خوردن گوشت آنها و نسل آنها نیز حرام است و باید بدون آنکه تأخیر بیفتد آن حیوان را بکشد و بسوزانند و کسی که با آن وطی کرده پول آن را به صاحبش بدهد و در این حکم فرقی میان صغیر و کبیر، عالم به حُکم و جاهل نیست
(مسأله 2631) آشامیدن شراب حرام و در بعضی از اخبار بزرگترین گناه شمرده شده است و اگر کسی آن را حلال بداند در صورتی که ملتفت باشد که لازمه حلال دانستن آن تکذیب خدا و پیغمبر می باشد کافر است از حضرت امام جعفر صادق (علیه السلام) روایت شده است که فرمودند، شراب ریشه بدیها و منشأ گناهان است و کسی که شراب می خورد، عقل خود را از دست می دهد و در آن موقع خدا را نمی شناسد و از هیچ گناهی باک ندارد و احترام هیچ کس را نگه نمی دارد و حقّ خویشان نزدیک را رعایت نمی کند و از زشتیهای آشکار رو نمی گرداند و روح ایمان و خدا شناسی از بدن او بیرون می رود و روح ناقص خبیثی که از رحمت خدا دور است در او می ماند و خدا و فرشتگان و پیغمبران و مؤمنین او را لعنت می کنند و تا چهل روز نماز او قبول نمی شود و روز قیامت روی او سیاه است و زبان از دهانش بیرون می آید و آب دهان او به سینه اش می ریزد و فریاد تشنگی او بلند است
(مسأله 2632) سر سفره ای که در آن شراب می خورند، اگر انسان یکی از آنان حساب شود، نباید نشست و از چیز خوردن از آن سفره هم باید اجتناب کرد
(مسأله 2633) بر هر مسلمان واجب است مسلمان دیگری را که نزدیک است از گرسنگی یا تشنگی بمیرد، نان و آب داده و او را از مرگ نجات دهد
چیزهائی که موقع غذا خوردن مستحّب است
(مسأله 2634) چند چیز در غذا خوردن مستحّب است: اوّل: هر دو دست را پیش از غذا بشوید دوّم: بعد از غذا دست خود را بشوید و با دستمال خشک کند سوّم: میزبان پیش از همه شروع به غذا خوردن کند و بعد از همه دست بکشد و پیش از غذا اوّل میزبان دست خود را بشوید، بعد کسی که طرف راست او نشسته و همینطور تا برسد به کسی که طرف چپ او نشسته و بعد از غذا اوّل کسی که طرف چپ میزبان نشسته دست خود را بشوید و همینطور تا به طرف راست میزبان برسد چهارم: در اوّلِ غذا بِسْمِ اَللهِ بگوید ولی اگر سر یک سفره چند جور غذا باشد، در وقت خوردن هر کدام آنها گفتن بِسْمِ اَللهِ مستحّب است پنجم: با دست راست غذا بخورد ششم: با سه انگشت یا بیشتر غذا بخورد و با دو انگشت نخورد هفتم: اگر چند نفر سر یک سفره نشسته اند هر کسی از غذای جلوی خودش بخورد هشتم: لقمه را کوچک بردارد نهم: سر سفره زیاد بنشیند و غذا خوردن را طول بدهد دهم: غذا را خوب بجود یازدهم: بعد از غذا خداوند عالم را حمد کند دوازدهم: انگشتها را بلیسد سیزدهم: بعد از غذا خلال نماید، ولی با چوب انار یا چوب ریحان و نی برگ درخت خرما خلال نکند چهاردهم: آنچه بیرون سفره می ریزد جمع کند و بخورد، ولی اگر در بیابان غذا بخورد، مستحّب است آنچه میریزد، برای پرندگان و حیوانات بگذارد پانزدهم: در اوّل روز و اوّل شب غذا بخورد و در بین روز و در بین شب غذا نخورد شانزدهم: بعد از خوردن غذا به پشت بخوابد و پای راست را روی پای چپ بیندازد هفدهم: در اوّل غذا و آخر آن نمک بخورد هیجدهم: میوه را پیش از خوردن با آب بشوید
چیزهائی که در غذا خوردن مکروه است
(مسأله 2635) چند چیز در غذا خوردن مکروه است: اوّل: در حال سیری غذا خوردن دوّم: پر خوردن و در خبر است که خداوند عالم بیشتر از هر چیز از شکم پر بدش می آید سوّم: نگاه کردن به صورت دیگران در موقع غذا خوردن چهارم: خوردن غذای داغ پنجم: فوت کردن چیزی که می خورد یا می آشامد ششم: بعد از گذاشتن نان در سفره، منتظر چیز دیگر شدن هفتم: پاره کردن نان با کارد هشتم: گذاشتن نان زیر ظرف غذا نهم: پاک کردن گوشتی که به استخوان چسبیده بطوری که چیزی در آن نماند دهم: پوست کندن میوه یازدهم: دور انداختن میوه پیش از آنکه کاملاً آن را بخورد
مستحّبات آب آشامیدن
(مسأله 2636) در آشامیدن آب چند چیز مستحّب است: اوّل: آب را بطور مکیدن بیاشامد دوّم: در روز ایستاده آب بخورد سوّم: پیش از آشامیدن آب بِسْمِ اللهِ و بعد از آن اَلْحَمْدُ لِلهِ بگوید چهارم: به سه نفس آب بیاشامد پنجم: بعد از آشامیدن آب حضرت اَبا عَبْدِ اَللهِ (علیه السّلام) و اهل بیت ایشان را یاد کند و قاتلان آن حضرت را لعن نماید
مکروهات آب آشامیدن
(مسأله 2637) زیاد آشامیدن آب و آب آشامیدن آن بعد از غذای چرب و در شب به حال ایستاده مکروه است و نیز آشامیدن آب با دست چپ و همچنین از جای شکسته کوزه و جائی که دسته آن است مکروه می باشد