آیت الله شیخ عباس محفوظی
مرجع تقلید شیعه
تشهّد و سلام
مسأله 904 : در رکعت دوم تمام نمازهای واجب و رکعت سوم نماز مغرب و رکعت چهارم نماز ظهر و عصر و عشا باید انسان بعد از سجده دوم بنشیند و در حال آرام بودن بدن تشهّد بخواند و ذکر تشهد بنا بر احتیاط عبارت است از:
«اَشْهَدُ اَنْ لااِلهَ اِلاّ اللهُ وَحْدَهُ لاشَریکَ لَهُ وَ اَشْهَدُ اَنَّ مُحَمّداً عَبْدُهُ وَ رَسولُهُ أللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد».
مسأله 905 : کلمات تشهّد باید به عربی صحیح و به طوری که معمول است پشت سر هم گفته شود.
مسأله 906 : کسی که تشهد را نمی داند واجب است یاد بگیرد و در تنگی وقت در صورتی که نتواند از غیر خود متابعت کند و یا از روی نوشته بخواند، ترجمه آن را به زبان خودش، بخواند و اگر از ترجمه هم عاجز بود ذکر یا ترجمه ذکری را به جای آن بخواند.
مسأله 907 : اگر تشهّد را فراموش کند و بایستد و پیش از رکوع یادش بیاید که تشهّد را نخوانده، باید بنشیند و تشهد را بخواند و بقیه نماز را مطابق معمول بخواند سپس بعد از اتمام نماز دو سجده سهو برای ایستادن بی جا و دو سجده سهو برای قرائت یا تسبیحات زیادی در صورتی که خوانده باشد نیز به جا آورد؛ و اگر در رکوع یا بعد از آن یادش بیاید باید نماز را مطابق معمول تمام کند و بعد از سلام نماز، تشهد را قضا کند و بنا بر احتیاط واجب برای تشهّد فراموش شده دو سجده سهو به جا آورد.
مسأله 908 : مستحب است در حال تشهّد بر ران چپ بنشیند و روی پای راست را به کف پای چپ بگذارد و پیش از تشهد بگوید:
«اَلْحَمْدُ لِلّهِ» یا بگوید:
«بِسمِ اللهِ وَ بِاللهِ وَ الْحَمْدُ لِلّهِ وَ خَیْرُ الاَسْماءِ لِلّهِ» و نیز مستحب است دست ها را بر ران ها بگذارد و انگشت ها را به یکدیگر بچسباند و به دامان خود نگاه کند و بعد از تمام شدن تشهّد بگوید:
«وَ تَقَبَّلْ شَفاعَتَهُ وَ ارْفَعْ دَرَجَتَه».
سلام نماز
مسأله 909 : بعد از تشهّد رکعت آخر نماز در حالی که نشسته و بدن آرام است باید سلام نماز را بگوید
و مستحب است ابتدا بگوید:
«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ اَیُّهَا النَّبِیُّ وَ رَحْمَةُ اللهِ وَ بَرَکاتُه» و بعد از آن باید بگوید:
«اَلسَّلامُ عَلَیْنا وَ عَلی عِبادِ اللهِ الصّالِحِین» و یا این که بگوید:
«اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ» و بنا بر اظهر مستحب است بلکه موافق احتیاط است که بعد از آن بگوید:
«وَ رَحْمَةُ اللهِ وَ بَرَکاتُه» و بهتر آن است که هر سه سلام را به ترتیبی که ذکر شد بگوید