آیت الله شیخ عباس محفوظی
مرجع تقلید شیعه
«نماز عید فطر و قربان»
اشاره
نماز عید فطر و قربان در زمان حضور امام ( علیه السلام ) واجب است و باید به جماعت خوانده شود و در زمان ما که امام ( علیه السلام ) غایب است، بنا بر اظهر مستحب می باشد.
مسأله 1232 : محل دو خطبه در نماز عید فطر و قربان بعد از نماز است و هر خطبه بنا بر احوط باید مشتمل بر همان چیزهایی باشد که خطبه جمعه مشتمل بر آن است یعنی: حمد و ثنای الهی و شهادتین و سفارش به تقوی و قرائت سوره کوتاه قرآن و نشستن امام بین دو خطبه.
مسأله 1233 : در صورتی که عید فطر بعد از ظهر ثابت شود، بعید نیست که نماز عید فطر به جماعت در فردای آن روز، بعد از طلوع آفتاب و قبل از ظهر، به امید مطلوبیّت، بدون قصد قضا مستحب باشد.
مسأله 1234 : وقت نماز عید فطر و قربان از اول آفتاب روز عید است تا ظهر.
مسأله 1235 : مستحب است نماز عید قربان را بعد از بلند شدن آفتاب بخوانند و بعد از آن قربانی کنند و از گوشت قربانی قدری بخورند، ولی در عید فطر مستحب است، بعد از بلند شدن خورشید افطار کنند و زکات فطره را هم بدهند، بعد نماز عید را بخوانند.
مسأله 1236 : نماز عید فطر و قربان دو رکعت است که نمازگزار در رکعت اول بعد از خواندن حمد و سوره بنا بر احوط پنج تکبیر می گوید و بعد از هر تکبیر یک قنوت می خواند و بعد از قنوت پنجم تکبیر دیگری می گوید و به رکوع می رود و دو سجده بجا می آورد و برمی خیزد و در رکعت دوم بعد از حمد و سوره چهار تکبیر می گوید و بعد از هر تکبیر قنوت می خواند و تکبیر پنجم را می گوید و به رکوع می رود و بعد از رکوع دو سجده بجا می آورد و تشهد می خواند و نماز را سلام می دهد.
مسأله 1237 : در قنوت نماز عید فطر و قربان هر دعا و ذکری بخوانند کافیست ولی بهتر است این دعا را به قصد امید ثواب بخوانند:
«اَللّهُمَّ اَهْلَ الْکِبْریاءِ وَ الْعَظَمَةِ وَ اَهْلَ الْجُودِ وَ الْجَبَروتِ وَ اَهْلَ الْعَفْوِ وَ الرَّحْمَةِ وَ اَهْلَ التَّقْوی وَ الْمَغْفِرَةِ أَسألُکَ بِحَقِّ هذَا الْیَوْمِ الَّذی جَعَلْتَهُ لِلْمُسْلِمینَ عیداً وَ لِمُحَمَّد صَلَّی اَللهُ عَلَیْهِ وَ آلهِ ذُخْراً وَ شَرَفَاً وَ کَرامَةً وَ مَزِیداً اَن تُصَلِّیَ عَلی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ اَنْ تُدْخِلَنی فی کُلِّ خَیْر اَدْخَلْتَ فِیهِ مُحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّد وَ اَن تُخْرِجَنی مِنْ کُلِّ سُوء اَخْرَجْتَ مِنْهُ مُحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّد صَلَواتُکَ عَلَیْهِ وَ عَلَیْهِم اَللّهُمَّ اِنّی أَسْأَلُکَ خَیْرَ ما سَأَلَکَ بِهِ عِبادُکَ الْصّالِحُونَ وَ اَعُوذُ بِکَ مِمَّا اسْتَعاذَ مِنْهُ عِبادُکَ الْمُخْلَصُوْنَ».
مسأله 1238 : مستحب است در نماز عید فطر و قربان قرائت را بلند بخواند.
مسأله 1239 : نماز عید سوره مخصوصی ندارد ولی بهتر است که در رکعت اول آن سوره شمس سوره 91 و در رکعت دوم سوره غاشیه سوره 88 و یا به عکس را بخوانند یا در رکعت اول سوره اعلی سوره 87 و در رکعت دوم سوره شمس یا به عکس را بخوانند
مسأله 1240 : مستحب است در نماز عید بر زمین سجده کنند و در حال گفتن تکبیرها دست ها را بلند کنند
مسأله 1241 : شب عید فطر بعد از نماز مغرب و عشاء و روز عید بعد از نماز صبح و نیز بعد از نماز عید فطر مستحب است این تکبیرها را بگوید:
«اَللهُ اَکبَرُ اَللهُ اَکبَرُ لااِلهَ اِلاَّ اللهُ وَ اللهُ اَکبَر وَ للهِِ الْحَمْدُ عَلی ما هَدانا وَ الْحَمْدُ للهِِ عَلی ما اَبْلانا
مسأله 1242 : مستحب است در عید قربان بعد از ده نماز که اول آنها نماز ظهر روز عید و آخر آنها نماز صبح روز دوازدهم است، این تکبیرها را بگوید:
«اَللهُ اَکْبَرُ اَللهُ اَکْبَرُ لااِلهَ اِلاَّ اللهُ و اَللهُ اَکْبَرُ اَللهُ اَکْبَرُ وَ للهِِ الْحَمْدُ اَللهُ اَکْبَرُ عَلی ما هَدانا اَللهُ اَکبَرُ عَلی ما رَزَقَنا مِن بَهِیمَةِ الاْنعامِ ولی اگر عید قربان را در منی باشد، مستحب است بعد از پانزده نماز، که اول آنها نماز ظهر روز عید و آخر آنها نماز صبح روز سیزدهم ذیحجّه است، این تکبیرها را بگوید.
مسأله 1243 : مستحب است نماز عید را زیر آسمان بخواند.
مسأله 1244 : اگر در تکبیرهای نماز و قنوت های آن شک کند اگر از محل آن تجاوز نکرده است بنا را بر کمتر بگذارد و اگر بعد معلوم شد که گفته بوده اشکال ندارد و اگر در حال قنوت شک کرد که تکبیر گفته یا نه، بنا بر اظهر به این شک اعتنا نکند.
مسأله 1245 : اگر قرائت یا تکبیرها یا قنوت ها را فراموش کند و بجا نیاورد نمازش صحیح است.
مسأله 1246 : اگر کاری کند که در نمازهای یومیه برای آن سجده سهو لازم است، بنا بر اظهر در نماز عید سجده سهو لازم نیست، اگر چه احوط آن است که سجده سهو به جا آورد.