آیت الله سید محمدحسن مرتضوی لنگرودی
مرجع تقلید شیعه
چیزهایی که در خرید و فروش مستحب است
مسأله 2062 : به بعضی از چیزهایی که در خرید و فروش مستحب است اشاره می شود:
اول:
در کسب و تجارت میانه رو باشد و به نحو شایسته کسب کند؛ نه بی توجهی و اهمال کاری در کسب و کار داشته باشد و نه حریص در آن باشد.
از امام صادق عَلَیْهِ السَّلَام روایت شده فرمودند:
در طلب معیشت بیش از بیکار و کمتر از حریص باشید.
دوم:
در قیمت جنس بین مشتری ها فرق نگذارد مگر این که به جهتی شایسته آن باشد؛ چنانچه مشتری از اهل علم و تقوی، یا خویشاوند و یا تهی دست و مانند آن باشد؛ در این موارد شایسته است تخفیف داده شود.
سوم:
در قیمت جنس سخت گیری نکند و به اصطلاح چَک و چانه نکند؛ مگر این که معامله در معرض غبن باشد؛ چنانچه در بعضی اخبار از فعل معصوم عَلَیْهِ السَّلَام نقل شده.
چهارم:
چیزی را که می فروشد زیادتر بدهد و آنچه را می خرد کمتر بگیرد.
پنجم:
اگر خریدار یا فروشنده از
معامله پشیمان شود و از طرف مقابل درخواست کند که معامله را به هم بزند؛ برای به هم زدن معامله حاضر باشد و این کار را اقاله گویند. در خبر است هر بنده ای که اقاله کند بیع مسلمانی را، خداوند در قیامت از لغزش های او درگذرد.
ششم:
شایسته است انسان جنس خوب را بفروشد؛ چنانچه شایسته است خریدار جنس خوب را بخرد. در خبر است به کسی که جنس خوب فروخته، گفته می شود خداوند به تو و کسی که به تو فروخته، برکت دهد و به کسی که جنس بد فروخته، گفته می شود خداوند به تو و به کسی که به تو فروخته، برکت ندهد.