آیت الله سید محمدحسن مرتضوی لنگرودی

آیت الله سید محمدحسن مرتضوی لنگرودی

مرجع تقلید شیعه

قصاص و دیه اعضاء

مسأله 2950 : چنانچه در کشتن عمدی گفته شد هرگاه شخص بالغ و عاقل به اختیار خود عمداً و به ناحق عضوی از اعضاء مسلمان آزادی را که فرزند او نیست قطع کند؛ مثل این که دست او را قطع کند؛ یا خسارتی بر او وارد کند مثل این که چشم او را کور کند؛ طرف می تواند به عنوان قصاص دست او را قطع یا چشم او را کور کند.

مسأله 2951 : در قصاص اعضاء و ایجاد جراحت در بدن جانی در صورتی که قابل کنترل باشد باید با دقت هرچه تمام تر انجام شود تا زیاده روی نشود و بنا بر احتیاط واجب با اجازه حاکم باشد و در صورتی که ممکن نباشد به این که طرف در معرض تلف یا زیاده روی باشد باید دیه گرفت.

مسأله 2952 : هرگاه زن جنایتی بر بدن مرد وارد کند مرد می تواند بدون پرداخت چیزی قصاص کند و نیز هرگاه مرد بر زن جنایتی وارد کند زن می تواند قصاص کند ولی در صورتی که دیه جنایت به مقدار ثلث دیه کامل برسد مقدار تفاوت را باید بپردازد؛ مثلاً هرگاه مرد انگشت زنی را قطع کند انگشت مرد قطع می شود و چیزی هم به او داده نمی شود؛ ولی اگر دست زنی را قطع کرده باشد زن می تواند دست او را قطع کند ولی باید نصف دیه دست را به او بدهد.

مسأله 2953 : هرگاه دست راست مردی را قطع کند دست راست اوقصاص می شود و اگر دست راست نداشته باشد دست چپ او قصاص می شود؛ احتیاط آن است که در این صورت دیه گرفته بشود.

مسأله 2954 : هرگاه کاری کند که نور چشم طرف از بین برود ولی به حدقه چشم آسیبی نرسیده باشد می تواند کاری کند که فقط نور چشم او از بین برود و آسیبی به جای دیگر وارد نشود.