آیت الله العظمی سید محمدصادق حسینی روحانی
مرجع تقلید شیعه
اقسام زنهاى حائض
اقسام زنهاى حائض
مسأله 487 - زنهاى حائض بر شش قسمند : اول - صاحب وقتیه وعددیه ، وآن زنى است که دو ماه پشت سر هم در وقت معین خون حیض ببیند وشماره روزهاى حیض او هم در هر دو ماه یک اندازه باشد ، مثل آنکه دو ماه پشت سر هم از اول ماه تا هفتم خون ببیند
دوم - صاحب عادت وقتیه وآن زنیست که دو ماه پشت سر هم در وقت معین ، خون حیض ببیند ولى شماره روزهاى حیض او در هر دو ماه یک اندازه نباشد ، مثلا دو ماه پشت سر هم از روز اول ماه خون ببیند ولى ماه اول روز هفتم وماه دوم روز هشتم از خون پاک شود
سوم - صاحب عددیه وآن زنیست که شماره روزهاى حیض او در دو ماه پشت سر هم به یک اندازه باشد ، ولى وقت دیدن آن دو خون یکى نباشد ، مثل آنکه ماه اول از پنجم تا دهم وماه دوم از دوازدهم تا هفدهم خون ببیند
چهارم - مضطربه وآن زنیست که چند ماه خون دیده ، ولى عادت معینى پیدا نکرده ، یا عادتش بهم خورده وعادت تازه اى پیدا نکرده است
پنجم - مبتدئه وآن زنیست که دفعه اول خون دیدن او است
ششم - ناسیه وآن زنیست که عادت خود را فراموش کرده است وهر کدام اینها احکامى دارند که در مسائل آینده گفته مى شود
1 - صاحب عادت وقتیه وعددیه
مسأله 488 - زنهایى که عادت وقتیه وعددیه دارند سه دسته اند : اول - زنى که دو ماه پشت سر هم در وقت معین خون حیض ببیند ودر وقت معین هم پاک شود ، مثلا دو ماه پشت سرهم از روز اول ماه خون ببیند وروز هفتم پاک شود که عادت حیض این زن از اول ماه تا هفتم است
دوم - زنى که از خون پاک نمى شود ولى دو ماه پشت سر هم چند روز معین مثلا از اول ماه تا هشتم خونى که مى بیند نشانه هاى حیض را دارد ، یعنى غلیظ وسیاه وگرم است وبا فشار وسوزش بیرون مى آید ، وبقیه خونهاى او نشانه هاى استحاضه را دارد ، که عادت او از اول ماه تا هشتم مى شود
سوم - زنى که دو ماه پشت سر هم در وقت معین خون حیض ببیند وبعد از آنکه سه روز یا بیشتر خون دید یک روز یا بیشتر پاک شود ودوباره خون ببیند وتمام روزهایى که خون دیده با روزهایى که در وسط پاک بوده از ده روز بیشتر نشود ودر هر دو ماه همه روزهایى که خون دیده ودر وسط پاک بوده روى هم یک اندازه باشد که عادت او به اندازه تمام روزهایى است که خون دیده ودر وسط پاک بوده است ، ولازم نیست روزهایى که در وسط پاک بوده در هر دو ماه به یک اندازه باشد ، مثلا اگر در ماه اول از روز اول ماه تا سوم خون ببیند وسه روز پاک شود ودوباره سه روز خون ببیند ودر ماه دوم بعد از آنکه سه روز خون دید ، سه روز یا کمتر یا بیشتر پاک شود ودوباره خون ببیند ورویهم از نه روز بیشتر نشود ، همه حیض است وعادت این زن نه روز مى شود
مسأله 489 - زنى که عادت وقتیه وعددیه دارد ، اگر در وقت عادت یا دو سه روز جلوتر یا دو سه روز عقبتر خون ببیند ، بطورى که بگویند حیض را جلو یا عقب انداخته اگر چه آن خون ، نشانه هاى حیض را نداشته باشد ، باید به احکامى که براى زن حائض گفته شد عمل کند وچنانچه بعد بفهمد حیض نبوده مثل اینکه پیش از سه روز پاک شود ، باید عبادتهایى را که بجا نیاورده قضاء نماید
مسأله 490 - زنى که عادت وقتیه وعددیه دارد اگر چند روز پیش از عادت با فرض آنکه عرفا بگویند عادت اوجلو افتاده وهمه روزهاى عادت وچند روز بعد از عادت خون ببیند ورویهم از ده روز بیشتر نشود ، همه حیض است ، واگر از ده روز بیشتر شود ، فقط خونى را که در روزهاى عادت خود دیده ، حیض است وخونى که بیش از آن وبعد از آن دیده استحاضه مى باشد وباید عبادتهایى را که در روزهاى پیش از عادت وبعد از عادت بجا نیاورده قضاء نماید واگر همه روزهاى عادت را با چند روز پیش از عادت خون ببیند وروى هم از ده روز بیشتر نشود ، همه حیض است واگر از ده روز بیشتر شود ، فقط روزهاى عادت او حیض است وخونى که جلوتر از آن دیده استحاضه مى باشد وچنانچه در آن روزها عبادت نکرده باید قضا نماید واگر همه روزهاى عادت را با چند روز بعد از عادت خون ببیند وروى هم از ده روز بیشتر نشود ، همه حیض است واگر بیشتر شود فقط روزهاى عادت حیض وباقى استحاضه است
مسأله 491 - زنى که عادت وقتیه وعددیه دارد اگر مقدارى از روزهاى عادت را با چند روز پیش از عادت خون ببیند وروى هم از ده روز بیشتر نشود همه حیض است واگر از ده روز بیشتر شود روزهایى که در عادت خون دیده با چند روز پیش از آن که روى هم به مقدار عادت او شود ، حیض ، وروزهاى اول را استحاضه قرار مى دهد واگر مقدارى از روزهاى عادت را با چند روز بعد از عادت خون ببیند وروى هم از ده روز بیشتر نشود ، همه حیض است واگر بیشتر شود ، باید روزهایى که در عادت ، خون دیده با چند روز بعد از آن که روى هم به مقدار عادت او شود ، حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد
مسأله 492 - زنى که عادت دارد ، اگر بعد از آنکه سه روز یا بیشتر خون دید پاک شود ودوباره خون ببیند وفاصله بین دو خون کمتر از ده روز باشد وهمه روزهایى که خون دیده با روزهایى که در وسط پاک بوده از ده روز بیشتر باشد ، مثل آنکه پنج روز خون ببیند وپنج روز پاک شود ودوباره پنج روز خون ببیند ، چند صورت دارد : 1 - آنکه تمام خونى که دفعه اول دیده ، یا مقدارى از آن ، در روزهاى عادت باشد وخون دوم که بعد از پاک شدن مى بیند در روزهاى عادت نباشد ، که باید همه خون اول را حیض ، وخون دوم را استحاضه قرار دهد
2- آنکه خون اول در روزهاى عادت نباشد ، وتمام خون دوم یا مقدارى از آن در روزهاى عادت باشد که باید همه خون دوم را حیض ، وخون اول را استحاضه قرار دهد
3 - آنکه مقدارى از خون اول ودوم در روزهاى عادت باشد وخون اولى که در روزهاى عادت بوده از سه روز کمتر نباشد وبا پاکى وسط ومقدارى از خون دوم که آن هم در روزهاى عادت بوده از ده روز بیشتر نباشد ، که در این صورت همه آنها حیض است ومقدارى از خون اول که پیش از روزهاى عادت بوده ومقدارى از خون دوم که بعد از روزهاى عادت بوده استحاضه است ، مثلا اگر عادتش از سوم ماه تا دهم بوده در صورتى که یک ماه از اول تا ششم خون ببیند ودو روز پاک شود وبعد تا پانزدهم خون ببیند ، از سوم تا دهم حیض است واز اول تا سوم وهمچنین از دهم تا پانزدهم استحاضه مى باشد
4 - آنکه مقدارى از خون اول ودوم در روزهاى عادت باشد ولى خون اولى که در روزهاى عادت بوده ، از سه روز کمتر باشد ، که باید در تمام دو خون وپاکى وسط کارهایى را که بر حائض حرام است وسابقا گفته شد ترک کند و کارهاى استحاضه را بجا آورد ، یعنى به دستورى که براى زن مستحاضه گفته شد عبادتهاى خود را انجام دهد
مسأله 493 - زنى که عادت وقتیه وعددیه دارد ، اگر در وقت عادت ، خون نبیند ودر غیر آن وقت به شماره روزهاى حیضش خون ببیند ، باید همان را حیض قرار دهد چه پیش از وقت عادت دیده باشد چه بعد از آن
مسأله 494 - زنى که عادت وقتیه وعددیه دارد ، اگر در وقت عادت خود خون ببیند ولى شاره روزهاى آن کمتر یا بیشتر از روزهاى عادت او باشد وبعد از پاک شدن ، دوباره به شماره روزهاى عادتى که داشته خون ببیند باید خون اول را حیض قرار دهد ودومى را استحاضه
مسأله 495 - زنى که عادت وقتیه وعددیه دارد ، اگر بیشتر از ده روز خون ببیند خونى که در روزهاى عادت دیده اگر چه نشانه هاى حیض را نداشته باشد ، حیض است وخونى که بعد از روزهاى عادت دیده اگر چه نشانه هاى حیض را داشته باشد استحاضه است مثلا زنى که عادت حیض او از اول ماه تا هفتم است اگر از اول تا دوازدهم خون ببیند ، هفت روز اول آن حیض وپنج روز بعد استحاضه مى باشد
2 - صاحب عادت وقتیه
مسأله 496 - زنهایى که عادت وقتیه دارند سه دسته اند : اول زنى که دو ماه پشت سر هم در وقت معین خون حیض ببیند وبعد از چند روز پاک شود ولى شماره روزهاى آن در هر دو ماه یک اندازه نباشد ، مثلا دو ماه پشت سر هم روز اول ماه خون ببیند ولى ماه اول روز هفتم وماه دوم روز هشتم از خون پاک شود که این زن باید روز اول ماه را عادت حیض خود قرار دهد
دوم زنى که از خون پاک نمى شود ولى دو ماه پشت سرهم در وقت معین خون او نشانه هاى حیض را دارد یعنى غلیظ وسیاه وگرم است وبا فشار وسوزش بیرون مى آید وبقیه خونهاى او نشانه استحاضه را دارد وشماره روزهایى که خون او نشانه حیض دارد ، در هر دو ماه یک اندازه نیست مثلا در ماه اول از اول ماه تا هفتم ودر ماه دوم از اول ماه تا هشتم خون او نشانه هاى حیض وبقیه نشانه استحاضه را داشته باشد ، که این زن هم باید روز اول ماه را روز اول عادت حیض خود قرار دهد سوم زنى که دو ماه پشت سر هم در وقت معین سه روز یا بیشتر خون حیض ببیند وبعد پاک شود ودو مرتبه خون ببیند وتمام روزهایى که خون دیده با روزهایى که در وسط پاک بوده از ده روز بیشتر نشود ولى ماه دوم کمتر یا بیشتر از ماه اول باشد ، مثلا در ماه اول هشت روز ودر ماه دوم نه روز باشد که این زن هم باید روز اول ماه را روز اول عادت حیض خود قرار دهد
مسأله 497 - زنى که عادت وقتیه دارد ، اگر در وقت عادت خود یا دو سه روز پیش از عادت یا دو سه روز بعد از عادت خون ببیند به طورى که بگویند عادت را جلو یا عقب انداخته ، اگر چه آن خون نشانه هاى حیض را نداشته باشد ، باید به احکامى که براى زنهاى حائض گفته شد ، رفتار نماید واگر بعد بفهمد حیض نبوده ، مثل آنکه پیش از سه روز پاک شود ، باید عبادتهایى را که بجا نیاورده قضاء نماید
مسأله 498 - زنى که عادت وقتیه دارد اگر بیشتر از ده روز خون ببیند ونتواند حیض را به واسطه نشانه هاى آن تشخیص دهد ، باید شماره عادت خویشان خود را حیض قرار دهد ، چه پدرى باشند چه مادرى ، زنده باشند یا مرده ، ولى در صورتى مى تواند عادت آنان را حیض خود قرار دهد که شماره روزهاى حیض همه آنان یک اندازه باشد ، یا آنکه شماره روزهاى بعضى را بداند ومخالفت شماره روزهاى دیگران را با او نداند ، واگر شماره روزهاى حیض آنان یک اندازه نباشد ، مثلا عادت بعضى پنج روز وعادت بعض دیگر هفت روز باشد نمى تواند عادت آنان را حیض خود قرار دهد ، مگر آنکه کسانى که عادتشان با دیگران فرق دارد ، به قدرى کم باشند که در مقابل آنان هیچ حساب شوند که در این صورت باید عادت بیشتر آنان را حیض خود قرار دهد
مسأله 499 - زنى که عادت وقتیه دارد وشماره عادت خویشان خود را حیض قرار مى دهد ، باید روزى را که در هر ماه اول عادت او بوده ، اول حیض خود قرار دهد ، مثلا زنى که هر ماه ، روز اول ماه خون مى دیده وگاهى روز هفتم وگاهى روز هشتم پاک مى شده ، چنانچه یک ماه دوازده روز خون ببیند وعادت خویشانش هفت روز باشد ، باید هفت روز اول ماه را حیض وباقى را استحاضه قرار دهد
مسأله 500 - زنى که باید شماره عادت خویشان خون را حیض قرار دهد ، چنانچه خویش نداشته باشد ، یا شماره عادات آنان مثل هم نباشد ، مخیر است در هر ماه از روزى که خون مى بیند سه روز یا شش روز یا هفت روز را حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد ، ولى اگر در خون روزهاى وسط یا آخر نشانه هاى حیض بیشتر باشد ، باید حیض را در آن روزها که نشانه هاى حیض بیشتر است قرار دهد
3 - صاحب عادت عددیه
مسأله 501 - زنهایى که عادت عددیه دارند سه دسته اند : اول - زنى که شماره روزهاى حیض او در دو ماه پشت سر هم یک اندازه باشد ، ولى وقت خون دیدن او یکى نباشد که در این صورت هر چند روزى که خون دیده عادت او مى شود ، مثلا اگر ماه اول از روز اول تا پنجم وماه دوم از یازدهم تا پانزدهم خون ببیند ، عادت او پنج روز مى شود : دوم - زنى که از خون پاک نمى شود ولى دو ماه پشت سر هم چند روز از خونى که مى بیند نشانه حیض وبقیه نشانه استحاضه را دارد وشماره روزهایى که خون نشانه حیض دارد در هر دو ماه یک اندازه است اما وقت آن یکى نیست ، که در این صورت هر چند روزى که خون او نشانه حیض را دارد ، عادت او مى شود مثلا اگر یک ماه از اول ماه تا پنجم وماه بعد از یازدهم تا پانزدهم خون او نشانه حیض وبقیه نشانه استحاضه را داشته باشد ، شماره روزهاى عادت او پنج روز مى شود
سوم - زنى که دو ماه پشت سر هم سه روز یا بیشتر خون ببیند ویک روز یا بیشتر پاک شود ودو مرتبه خون ببیند ووقت دیدن خون ، در ماه اول با ماه دوم فرق داشته باشد ، که اگر تمام روزهایى که خون دیده وروزهایى که در وسط پاک بوده از ده روز بیشتر نشود وشماره روزهاى آن هم به یک اندازه باشد ، تمام روزهایى که خون دیده با روزهاى وسط که پاک بوده عادت حیض او مى شود ، ولازم نیست روزهایى که در وسط پاک بوده در هر دو ماه به یک اندازه باشد مثلا اگر ماه اول از روز اول ماه تا سوم خون ببیند ودو روز پاک شود ودوباره سه روز خون ببیند وماه دوم از یازدهم تا سیزدهم خون ببیند ودو روز یا بیشتر یا کمتر پاک شود ودوباره خون ببیند وروى هم از هشت روز بیشتر نشود ، عادت او هشت روز مى شود
مسأله 502 - زنى که عادت عددیه دارد ، اگر بیشتر از شماره عادت خود خون ببیند واز ده روز بیشتر شود ، چنانچه همه خونهایى که دیده یک جور باشد ، باید از موقع دیدن خون به شماره روزهاى عادتش حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد واگر همه خونهایى که دیده یکجور نباشد ، بلکه چند روز از آن ، نشانه حیض وچند روز دیگر نشانه استحاضه را داشته باشد ، اگر روزهایى که خون نشانه حیض را دارد با شماره روزهاى عادت او یک اندازه است ، باید همان روزها را حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد واگر روزهایى که خون نشانه حیض دارد ، از روزهاى عادت او بیشتر است ، فقط به اندازه روزهاى عادت او حیض ، وبقیه استحاضه است ، واگر روزهایى که خون نشانه حیض دارد ، از روزهاى عادت او کمتر است ، باید آن روزها را با چند روز دیگر که روى هم به اندازه روزهاى عادتش شود ، حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد
4- مضطربه
مسأله 503 - مضطربه یعنى زنى که چند ماه خون دیده ولى عادت معینى پیدا نکرده ، یا عادتش بهم خورده وعادت دیگرى پیدا نکرده است ، اگر بیشتر از ده روز خون ببیند وهمه خونهایى که دیده یک جور باشد چنانچه عادت خویشان او هفت روز است بایت هفت روز را حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد ، واگر کمتر است مثلا پنج روز است باید همان را حیض قرار دهد ، وبنا بر احتیاط واجب ، در تفاوت بین شماره عادت آنان وهفت روز که دو روز است کارهایى را که بر حائض حرام است ترک نماید وکارهاى استحاضه را بجا آورد ، یعنى به دستورى که براى زن مستحاضه گفته شد عبادتهاى خود را انجام دهد ، واگر عادت خویشانش بیشتر از هفت روز مثلا نه روز است ، باید هفت روز را حیض قرار دهد وبنابر احتیاط واجب در تفاوت بین هفت روز وعادت آنان که دو روز است ، کارهاى استحاضه را بجا آورد وکارهایى را که بر حائض حرام است ترک نماید
مسأله 504 - مضطربه اگر بیشتر از ده روز خونى ببیند که چند روز آن نشانه حیض وچند روز دیگر نشانه استحاضه دارد ، چنانچه خونى که نشانه حیض دارد کمتر از سه روز یا بیشتر از ده روز باشد ، باید به دستورى که در مسأله قبل گفته شد رفتار نماید ، واگر خونى که نشانه حیض دارد کمتر از سه روز وبیشتر از ده روز نباشد ، همه آن حیض است ، ولى اگر پیش از گذشتن ده روز از خونى که نشانه حیض دارد دوباره خونى ببیند که آن هم نشانه حیض را داشه باشد ، مثل آنکه پنج روز خون سیاه ونه روز خون زرد ودوباره پنج روز خون سیاه ببیند ، باید به دستورى که در مسأله قبل گفته شد رفتار نماید
5-مبتدئه
مسأله 505 - مبتدئه یعنى زنى که دفعه اول خون دیدن اوست ، اگر بیشتر از ده روز خون ببیند وهمه خونهایى که دیده یک جور باشد ، باید عادت خویشان خود را به طورى که در وقتیه گفته شد حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد
مسأله 506 - مبتدئه اگر بیشتر از ده روز خونى ببیند که چند روز آن نشانه حیض وچند روز دیگر نشانه استحاضه را داشته باشد ، چنانچه خونى که نشانه حیض دارد کمتر از سه روز وبیشتر از ده روز نباشد ، همه آن حیض است ولى اگر پیش از گذشتن ده روز از خونى که نشانه حیض دارد دوباره خونى ببیند که آن هم نشانه خون حیض داشته باشد ، مثل آنکه پنج روز خون سیاه ونه روز خون زرد و دوباره پنج روز خون سیاه ببیند باید عادت خویشان خون را حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد
مسأله 507 - مبتدئه اگر بیشتر از ده روز خون ببیند که چند روز آن نشانه حیض وچند روز دیگر آن نشانه استحاضه داشته باشد ، چنانچه خونى که نشانه حیض دارد از سه روز کمتر یا از ده روز بیشتر باشد ، باید عادت خویشان خود را حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد
6- ناسیه
مسأله 508 - ناسیه یعنى زنى که عادت خود را فراموش کرده است ، اگر بیشر از ده روز خون ببیند باید روزهایى که خون او نشانه حیض را دارد ، حیض قرار دهد واگر نتواند حیض را به واسطه نشانه هاى آن تشخیص دهد بنابر احتیاط واجب باید هفت روز اول را حیض وبقیه را استحاضه قرار دهد