آیت الله العظمی سید محمدصادق حسینی روحانی
مرجع تقلید شیعه
مصرف خمس
مسأله 1835 - خمس را باید دو قسمت کنند : یک قسمت آن سهم سادات است وباید به سید فقیر ، یا یتیم ، یا به سیدى که در سفر درمانده شده بدهند ونصف دیگر آن سهم امام علیه السلام است که در این زمان باید به مجتهد جامع الشرایط بدهند . یا به مصرفى که او اجازه میدهد برسانند ولى اگر انسان بخواهد سهم امام را به مجتهدى که از او تقلید نمى کند بدهد ، در صورتى به او اذن داده مى شود که بداند آن مجتهد ومجتهدى که از او تقلید مى کند ، سهم امام را به یک طور مصرف مى کنند .
مسأله 1836 - سید یتیمى که به او خمس مى دهند ، باید فقیر باشد ولى به سیدى که در سفر درمانده شده ، اگر در وطنش فقیر هم نباشد ، مى شود خمس داد .
مسأله 1837 - به سیدى که در سفر درمانده شده ، اگر سفر او سفر معصیت باشد ، خمس بدهند اشکال ندارد .
مسأله 1838 - به سیدى که عادل نیست مى شود خمس داد ولى به سیدى که دوازده امامى نیست بنا بر احتیاط نباید خمس بدهند .
مسأله 1839 - به سیدى که معصیتکار است ، اگر خمس دادن کمک به معصیت او باشد وندادن خمس موجب مى شود که معصیت نکند نباید خمس داد ولى اگر داده شود ذمه برى مى شود .
مسأله 1840 - اگر کسى بگوید سیدم نمى شود به او خمس داد ، مگر آنکه یک نفر عادل ، بلکه موثق سید بودن او را تصدیق کند ، یا در بین مردم بطورى معروف باشد که انسان یقین کند یا اطمینان پیدا کند که سید است .
مسأله 1841 - به کسى که در شهر خودش مشهور باشد سید است ، اگر چه انسان به سید بودن او یقین نداشته باشد مى شود خمس داد .
مسأله 1842 - کسى که زنش سیده است بنابر احتیاط واجب نباید به او خمس بدهند که به مصرف مخارج خودش برساند . ولى اگر مخارج دیگران بر آن زن واجب باشد ونتواند مخارج آنان را بدهد ، جایز است انسان خمس به آن زن بدهد که به مصرف آنان برساند .
مسأله 1843 - اگر مخارج سیدى که عیال انسان نیست بر انسان واجب باشد ، بنا بر احتیاط واجب ، نمى تواند از خمس خوراک وپوشاک او را بدهد ، وهمچنین اگر مقدارى خمس ملک اوکند که به مصرف مخارج خودش برساند ولى اگر مقدارى خمس ملک او کند که صرف در چیزهایى که نفقات واجبه نیست بنماید مانعى ندارد .
مسأله 1844 - به سید فقیرى که مخارجش بر دیگرى واجب است واو نمى تواند مخارج آن سید را بدهد ، یا دارد ونمى دهد مى شود خمس داد .
مسأله 1845 - احتیاط واجب آن است که بیشتر از مخارج یک سال به یک سید فقیر خمس ندهند .
مسأله 1846 - اگر در شهر انسان سید مستحقى نباشد واحتمال هم ندهد که پیدا شود ، یا نگهدارى خمس تا پیدا شدن مستحق ممکن نباشد ، باید خمس را به شهر دیگر ببرد به مستحق برساند ومى تواند مخارج بردن آن را از خمس بر دارد . وارگر خمس از بین برود ، چنانچه در نگهدارى آن کوتاهى کرده ، باید عوض آن را بدهد واگر کوتاهى نکرده ، چیزى بر او واجب نیست .
مسأله 1847 - هر گاه در شهر خودش مستحقى نباشد ولى احتمال دهد که پیدا شود اگر چه نگهدارى خمس تا پیدا شدن مستحق ممکن باشد ، مى تواند خمس را به شهر دیگر ببرد وچنانچه در نگهدارى آن کوتاهى نکند وتلف شود ، نباید چیزى بدهد ، ولى نمى تواند مخارج بدن آن را از خمس بردارد .
مسأله 1848 - اگر در شهر خودش مستحق پیدا شود ، باز هم مى تواند خمس را به شهر دیگر ببرد وبه مستحق برساند ، ولى مخارج بردن آن را باید از خودش بدهد ودر صورتى که خمس از بین برود ، اگر چه در نگهدارى آن کوتاهى نکرده باشد ضامن است
مسأله 1849 - اگر با اذن حاکم شرع خمس را به شهر دیگر ببرد ، واز بین برود لازم نیست دو باره خمس بدهد . وهمچنین است اگر به کسى بدهد که از طرف حاکم شرع وکیل بوده که خمس را بگیرد واز آن شهر به شهر دیگر ببرد .
مسأله 1850 - اگر خمس را از خود مال ندهد واز جنس دیگر بدهد ، باید به قیمت واقعى آن جنس حساب کند وچنانچه گرانتر از قیمت حساب کند ، اگر چه مستحق به آن قیمت راضى شده باشد ، باید مقدارى را که زیا د حساب کرده بدهد .
مسأله 1851 - کسى که از مستحق طلبکار است مى تواند طلب خود را بابت خمس حساب کند وبنابر احتیاط واجب باید از حاکم شرع اجازه بگیرد یا آنکه خمس را به او بدهد وبعدا مستحق بابت بدهى خود ره او برگرداند ومى تواند از مستحق وکالت گرفته وخود از جانب او قبض نموده وبابت طلبش دریافت کند .