آیت الله العظمی سید محمدصادق حسینی روحانی
مرجع تقلید شیعه
رکوع
مسأله 1029 - در هر رکعت بعد از قرائت باید به اندازه اى خم شود که بتواند دست را به زانو بگذارد واین عمل را رکوع مى گویند
مسأله 1030 - اگر به اندازه رکوع خم شود ، ولى دستها را به زانو نگذارد اشکال ندارد
مسأله 1031 - هرگاه رکوع را بطور غیر معمول بجا آورد ، مثلا به چپ یا راست خم شود ، اگر چه دستهاى او به زانو برسد ، صحیح نیست
مسأله 1032 - خم شدن باید به قصد رکوع باشد ، پس اگر به قصد کار دیگر مثلا براى کشتن جانور خم شود ، نمى تواند آن را رکوع حساب کند ، بلکه باید بایستد ودوباره براى رکوع خم شود ، وبه واسطه این عمل ، رکن زیاد نشده ونماز باطل نمى شود
مسأله 1033 - کسى که دست یا زانوى او با دست وزانوى دیگران فرق دارد ، مثلا دستش خیلى بلند است که اگر کمى خم شود به زانو مى رسد ، یا زانوى او پایین تر از مردم دیگر است که باید خیلى خم شود تا دستش به زانو برسد ، باید به اندازه معمول خم شود
مسأله 1034 - کسى که نشسته رکوع مى کند ، باید بقدرى خم شود که صورتش مقابل زانوها برسد وبهتر است بقدرى خم شود که صورت ، نزدیک جاى سجده برسد
مسأله 1035 - بهتر است در رکوع سه مرتبه سبحان الله یا یک مرتبه سبحان ربى العظیم وبحمده بگوید وظاهر آن است که گفتن ذکر دیگر مانند الحمد لله که به این مقدار باشد کفایت مى کند ولى در تنگى وقت ودر حال ناچارى گفتن یک سبحان الله کافى است
مسأله 1036 - ذکر رکوع باید دنبال هم وبه عربى صحیح گفته شود ، و مستحب است آن را سه یا پنج یا هفت مرتبه بلکه بیشتر بگویند
مسأله 1037 - در رکوع باید به مقدار ذکر واجب ، بدن آرام باشد ودر ذکر مستحب آرام بودن بدن لازم نیست
مسأله 1038 - اگر موقعى که ذکر واجب رکوع را مى گوید ، بى اختیار بقدرى حرکت کند که از حال آرام بودن خارج شود ، لازم نیست بعد از آرام گرفتن بدن ، دوباره ذکر را بگوید ولى بهتر است واگر کمى حرکت کند که از حال آرام بودن بدن خارج نشود یا انگشتان را حرکت دهد هیچ اشکال ندارد
مسأله 1039 - اگر پیش از آنکه به مقدار رکوع خم شود وبدن آرام گیرد عمدا ذکر رکوع را بگوید ، نمازش باطل است
مسأله 1040 - اگر پیش از تمام شدن ذکر واجب ، عمدا سر از رکوع بردارد نمازش باطل است واگر سهوا سر بردارد ، چنانچه پیش از آنکه از حال رکوع خارج شود یادش بیاید که ذکر رکوع را تمام نکرده باید در حال آرامى بدن دوباره ذکر را بگوید واگر بعد از آنکه از حال رکوع خارج شد ، یادش بیاید نماز او صحیح است
مسأله 1041 - اگر نتواند بمقدار ذکر در رکوع بماند ، احتیاط واجب آن است که بقیه آن را در حال برخاستن بگوید یا آنکه قبل از رسیدن به رکوع شروع کند ودر رکوع تمام نماید
مسأله 1042 - اگر به واسطه مرض ومانند آن در رکوع آرام نگیرد ، نماز صبح است ولى باید پیش از آنکه از حال رکوع خارج شود ، ذکر واجب را بگوید
مسأله 1043 - هر گاه نتواند به اندازه رکوع خم شود ، باید به چیزى تکیه دهد ورکوع کند واگر موقعى هم که تکیه داده ، نتواند بطور معمول رکوع کند ، باید یا رکوع نشسته بنماید یا ایستاده با سر اشاره کند ولازم نیست به هر اندازه مى تواند خم شود وهمچنین اگر هیچ نتواند خم شود ، باید موقع رکوع بنشیند ونشسته رکوع کند یاایستاده با سر اشاره نماید به رکوع
مسأله 1044 - کسى که مى تواند ایستاده نماز بخواند ، اگر در حال ایستاده یا نشسته نتواند رکوع کند ، باید ایستاده نماز بخواند وبراى رکوع با سر اشاره کند واگر نتواند اشاره کند باید به نیت رکوع چشمها را هم بگذارد وذکر آن را بگوید وبه نیت برخاستن از رکوع ، چشمها را باز کند واگر از این هم عاجز است باید در قلب ، نیت رکوع کند وذکر آن را بگوید
مسأله 1045 - کسى که نمى تواند ایستاده یا نشسته رکوع کند وبراى رکوع فقط مى تواند در حالى که نشسته است کمى خم شود ، یا در حالى که ایستاده است با سر اشاره کند ، باید ایستاده نماز بخواند وبراى رکوع با سر اشاره نماید
مسأله 1046 - اگر بعد از رسیدن به حد رکوع وآرام گرفتن بدن ، سر بردارد ودو مرتبه به اندازه رکوع خم شود نمازش باطل است ، وهمچنین اگر بعد از آنکه به اندازه رکوع خم شد وبدنش آرام گرفت ، بقدرى خم شود که از اندازه رکوع بگذرد ودوباره به رکوع برگردد نمازش باطل است
مسأله 1047 - بعد از تمام شدن ذکر رکوع ، باید راست بایستد وبنابر احتیاط بعد از آنکه بدن آرام گرفت به سجده رود واگر عمدا پیش از ایستادن ، یا پیش از آرام گرفتن بدن به سجده رود نمازش باطل است
مسأله 1048 - اگر رکوع را فراموش کند وپیش از آنکه به سجده برسد ، یادش بیاید باید بایستد بعد به رکوع رود وچنانچه به حالت خمیدگى به رکوع برگردد نمازش باطل است
مسأله 1049 - اگر بعد از آنکه پیشانى به زمین رسید ، یادش بیاید که رکوع نکرده چنانچه در سجده اولى باشد باید برگردد ورکوع را بیاورد بعد دو سجده کند ، نمازش صحیح است واگر در سجده دوم باشد نمازش باطل است
مسأله 1050 - بنابر احتیاط واجب پیش از رفتن به رکوع در حالى که راست ایستاده تکبیر بگوید ، ومستحب است در رکوع زانوها را به عقب دهد وپشت را صاف نگهدارد وگردن را بکشد ومساوى پشت نگهدارد وبین دو قدم را نگاه کند وپیش از ذکر یا بعد از صلوات بفرستد ، وبعد از آنکه از رکوع برخاست وراست ایستاده ، در حال آرامى بدن اگر امام یا منفرد است بگوید سمع الله لمن حمده واگر مأموم است بگوید ربنا لک الحمد یا الحمد لله رب العالمین
مسأله 1051 - مستحب است در رکوع زنها دست را از زانو بالاتر بگذارند وزانوها را به عقب ندهند