آیت الله العظمی سید محمدصادق حسینی روحانی
مرجع تقلید شیعه
3 - گنج
مسأله 1807 - گنج ، مالى است که در زمین یا درخت یا کوه یا دیوار پنهان باشد وکسى آن را پیدا کند وطورى باشد که به آن ، گنج بگویند وخمس در آن واجب است اگر طلا ونقره باشد .
مسأله 1808 - اگر انسان در زمینى که ملک کسى نیست گنجى پیدا کند ، مال خود او است وباید خمس آن را بدهد .
مسأله 1809 - نصاب گنج 105 مثقال نقره در نقره 15 مثقال طلا است در طلا یعنى اگر نقره اى را که از گنج بدست مى آورد ، قبل از کم کردن مخارجى که براى آن کرده به 105 مثقال وطلا به 15 مثقال برسد باید خمس آن را بدهد .
مسأله 1810 - اگر در زمینى که از دیگرى خریده گنجى پیدا کند وبداند مال کسانى که قبلا مالک آن زمین بودن اند نیست ، مال خود او مى شود وباید خمس آن را بدهد ، ولى اگر احتمال دهد که مال یکى از آنان است ، باید به او اطلاع دهد و چنانچه معلوم شود مال او نیست ، باید به کسى که پیش از او مالک زمین بوده اطلاع دهد ، وبه همین ترتیب به تمام کسانى که پیش از او مالک زمین بوده اند خبر دهد واگر معلوم شود مال هیچ یک آنان نیست مال خود او مى شود وباید خمس آن را بدهد .
مسأله 1811 - اگر در ظرفهاى متعددى که در یکجا دفن شده مالى پیدا کند که قیمت آنها روى هم 105 مثقال نقره یا 15 مثقال طلا باشد ، باید خمس آن را بدهد . ولى چنانچه در چند حا گنج پیدا کند وهر کدام کمتر از نصاب باشد ولو مجموع به د نصاب برسد خمس واجب نیست
مسأله 1812 - اگر دو نفر گنجى پیدا کننند که قیمت آن به 105 مثقال نقره یا 15 مثقال طلا برسد ، اگر چه سهم هر یک آنان به این مقدار نباشد باید خمس آن را بدهند .
مسأله 1813 - اگر کسى حیوانى را بخرد ودر شکم آن مالى پیدا کند چنانچه احتمال دهد که مال فروشنده است ، باید به او خبر دهد ، واگر معلوم شود مال او نیست ، باید به ترتیب ، صاحبان قبلى آن را خبر کند در صورتى که احتمال دهد مال آنها باشد وچنانچه معلوم شود که مال هیچ یک آنان نیست خمس گنج واجب نیست ، بلى در صورتى که از مصارف سال او زیاد باشد خمس واجب است یعنى حکم منافع کسب را دارد .