آیت الله العظمی سید محمدصادق حسینی روحانی
مرجع تقلید شیعه
احرام
احرام
سؤال 332 آیا محرم با انصراف از احرام، محلّ مى شود یا باید
حتماً اعمال را به پایان رساند؟
باید اعمال را به جا آورد.
سؤال 333 در فرض سؤال قبل اگر کسى بعد از احرام بگوید از احرام منصرف شدم و لباس احرام را از تن درآورد، تا وقتى که محرّمات احرام را انجام مى دهد، کفّاره بر او واجب مى شود؟
کفّاره دارد.
سؤال 334 اگر کسى بعد از خروج از میقات، به جهتى متوجّه شود که احرامش صحیح نیست، آیا وظیفه دارد برگردد و مجدّداً محرم شود یا در ادنى الحل مى تواند محرم شود؟ آیا اینکه احرام مربوط به عمرة مفرده یا تمتّع باشد، تفاوتى در حکم مى کند؟
در ادنى الحل محرم شود و فرقى میان عمرة مفرده و عمرة تمتّع نیست.
سؤال 335 آیا مجنون یا نابالغ مى تواند بدون احرام وارد مکّه شود و اگر ولیّ او بخواهد او را محرم کند، چه حکمی دارد؟
بدون احرام وارد شود اشکال ندارد و لازم نیست او را محرم کنند.
سؤال 336 اگر کسى به هر جهت احرام را فراموش کند و تا بعد از اتمام عمرة تمتّع به خاطر نیاورد، تکلیف حجّ و عمره او چه مى شود؟
باید برگردد و محرم شود و اگر نمى تواند حجّ افراد به جا آورد.
سؤال 337 اگر کسى به هر جهت احرام عمرة تمتّع را فراموش کند و عمرة تمتّع را تمام کند و پس از آن محرم به احرام حج شود و اعمال حج را به پایان رساند و پس از اتمام اعمال حج بفهمد که عمرة تمتّع را بدون احرام انجام داده است، چه وظیفه اى دارد؟
حج او باطل است.
سؤال 338 آیا اگر کسى در میقاتى محرم شد، جائز است پس از احرام به سمت مخالف مکّه رود و در شهرهاى دیگر باشد مثلاً به مدینه برود
و چند روز بماند و بعد به مکّه برود و اعمال عمره را به جا آورد؟
جایز است.
سؤال 339 در فرض سؤال قبل اگر آن شخص پس از اینکه خواست به مکّه برود از میقات دیگرى عبور کند، نیاز به اعادة احرام دارد یا خیر؟
ندارد.
سؤال 340 آیا مسئولین اجرایى حج، اگر مستطیع نباشند یا قبلاً حج به جا آوده باشند مى توانند با احرام عمرة مفرده وارد مکّه شوند و بعد براى حج محرم نشوند تا بتوانند به امور اجرایى بپردازند؟
اشکال ندارد.
>سؤال 341< اگر کسى به هر دلیلى بدون احرام وارد مکه شود، در مکّه وظیفة خاصّى دارد یا خیر؟
باید برگردد و در ادنى الحل محرم شود و عمره به جا آورد.
>سؤال 342< یکى از زائران قبل از رسیدن به میقات بیهوش شده و همراهان نمى توانند او را رها کنند، لطفاً بفرمایید وظیفة آنان در قبال احرام آن شخص چیست؟
او را بدون احرام همراه خود ببرند.
نیّت
سؤال 343 آیا نیّت به این معناست که قصد انجام عملى را داشته باشیم یا اینکه حتماً باید بر زبان جارى شود؟
توجّه کفایت مى کند، خطور لازم نیست و تلفّظ هم لازم نیست.
سؤال 344 اگر کسى بخواهد نیّت احرام یا عمره یا حج را به زبان جارى کند، چگونه باید نیّت کند؟
به زبان جارى کردن لازم نیست و اگر بخواهد به زبان آورد، هر طورى که بگوید، به عربى یا فارسى و یا به زبان دیگر، و هر چه بگوید که دلالت بر نیّت کند کفایت مى کند.
سؤال 345 آیا در نیّت احرام، قصد ترک محرّمات احرام هم لازم است یا خیر؟
لازم نیست.
سؤال 346 در فرض سؤال قبل اگر کسى بداند که برخى محرّمات احرام را مرتکب خواهد شد، به صحّت نیّت او
لطمه اى وارد مى شود؟
احرام او صحیح است.
سؤال 347 اگر کسى قبلاً حجّ واجب خود را انجام داده باشد و بخواهد مجدّداً به حج مشرّف شود، مى تواند نیّت کند که اگر حجّ قبلى او اشکال داشته براى خودش منظور شود و گرنه براى یک منوبٌ عنه مثل پدر یا مادرش منظور گردد؟
براى خود و یا براى دیگران جایز است. ولى خلاف احتیاط است.
سؤال 348 آیا در عمرة مفرده یک نیّت از اوّل تا آخر براى انجام اعمال عمره کفایت مى کند یا براى هر عملى باید جداگانه نیّت کرد؟
لازم نیست.
سؤال 349 آیا نیّت حجّ تمتّع، در هر عملى از حج باید تکرار شود یا همان نیّت ابتدائى کفایت مى کند؟
کفایت مى کند.
سؤال 350 کسى که در حجّ تمتّع هنگام نیّت عمرة تمتّع، در نظر داشته است که عمرة تمتّع به جا مى آورد که مقدّمة حجّ تمتّع است، حال اگر موقع بستن احرام حج و عزیمت به عرفات، فراموش کند که نیّت احرام حج کند حتى از دل هم نگذراند، بلکه در خانة خدا محرم شود و به عرفات برود و سایر اعمال را انجام دهد، اشکالى دارد؟
اشکال ندارد.
>سؤال 351< اینکه بیان شده است نیّت احرام باید براى خدا باشد، اگر این نیّت براى رفتن به بهشت یا ترس از جهنم یا براى رفع تکلیف یا براى سعادت خود و خانواده اش باشد نیّت خدایى محسوب مى شود یا خیر؟
اینگونه چیزها همه نیّت خدایى است.
سؤال 352 اگر کسى به دلایلى احتمال دهد حجّى که قبلاً به جا آورده، صحیح نبوده است، مى تواند احتیاطاً دوباره به جا آورد؟ در این صورت نیّت این حج باید چگونه باشد؟
همین مقدار که توجّه به این مطلب داشته باشد و در موقع احرام، نیّت حجِ ّ تمتّع
کند، کفایت مى کند و اگر مى خواهد نیّت ما فى الذّمه کند کفایت مى کند.
تلبیه
سؤال 353 حدِّ جواز گفتن لبّیک تا کجاست؟
تا نزدیک شهر مکّه، جائى که شهر به خوبى دیده شود.
سؤال 354 آیا شهر مکّه براى قطع لبّیک، محدودة قدیم مکّه است یا شهر جدید؟
شهر جدید.
سؤال 355 کسى که در مسجد تنعیم یا مسجد جعرانه محرم مى شود، تا کجا باید لبّیک بگوید؟
تا آنجا که شهر مکّه به خوبى دیده شود و اگر در میقاتى نظیر مسجد تنعیم که فعلاً جزو شهر است محرم شود، وقتى از مسجد خارج شد، باید تلبیه را قطع کند.
سؤال 356 اگر کسى نتواند به درستى و صحیح عبارات عربى تلبیه را بگوید، مى تواند به فارسى یا هر زبان دیگرى بگوید یا باید نایب بگیرد؟
به هرطورى که مى تواند عربى بگوید، کفایت مى کند.
سؤال 357 افرادى که گنگ هستند مى توانند با اشاره تلبیه را بگویند یا باید نایب بگیرند؟
باید خود با اشاره بگویند.
سؤال 358 آیا در تلبیه، رعایت قواعد تجویدى واجب است؟
واجب نیست.
>سؤال 359< بلند گفتن تلبیه توسط زنان، به صورتى که نامحرم صداى آن ها را بشنود، چه حکمى دارد؟ آیا به صحت احرام آنان ضربه مى زند؟
اگر احتمال مفسده باشد حرام است ولى به احرام آن ها ضربه نمى زند.
>سؤال 360< شخصى براى احرام عمره به مسجد رفته و نیّت کرده و به سمت خانة خدا برگشته و در راه به یاد آورده است که تلبیه نگفته است، اکنون چه وظیفه اى دارد؟
وظیفه اى ندارد.
>سؤال 361< در فرض سؤال قبل اگر آن شخص در حین اعمال عمره یا بعد از اتمام عمره به یاد آورد که تلبیه نگفته است چه وظیفه اى دارد؟
وظیفه اى ندارد.
>سؤال 362< شخصى هنگام احرام عبارات تلبیه را براى همراهان خود گفته تا آن ها به دنبال او
بگویند ولى فراموش کرده است که به نیّت احرام خودش تلبیه بگوید، آیا همان تلبیه که گفته است کافى است یا وظیفة دیگرى دارد؟
کفایت مى کند.
لباس احرام
سؤال 363 آیا در لباس احرام، مى توان به یک جامة بلند اکتفا کرد یا حتماً باید دو جامه باشد؟
حتماً دو جامه باید باشد.
سؤال 364 آیا اگر لباس احرام کسى نجس باشد، احرام او باطل است؟
احرام باطل نیست، باید لباس را تطهیر کند.
سؤال 365 به طور کلّى اگر شرایط لباس احرام، احراز نشود، معصیت شده است یا احرام باطل است؟
احرام باطل است.
سؤال 366 آیا محرم مى تواند پارچة ندوخته در زیر لنگ یا عباى خود ببندد؟ و آیا این کار نیاز به ضرورت دارد؟
مى تواند بدون ضرورت این کار را بکند.
سؤال 367 آیا گذاشتن سنگ یا شى ء دیگرى در لباس احرام و وصل کردن دو طرف لباس با نخ یا کش و امثال آن جایز است؟
اشکال ندارد.
سؤال 368 آیا مى شود دو طرف لباس احرام را با سنجاق و امثال آن به هم وصل کرد؟
اشکال ندارد.
سؤال 369 اگر مسئولین اجرایى محرم به احرام حج شوند، ولى به جهت بهتر انجام شدن امور اجرایى لباس دوخته بپوشند، آیا حجّ آن ها صحیح است؟
حجّ آن ها صحیح است.
>سؤال 370< افرادى که در مدینه لباس احرام مى پوشند و به میقات مى روند، آیا لازم است هنگام نیّت، لباس را از تن در آورند و مجدداً بپوشند و اندکى لباس را تکان دهند و بعد نیّت کنند؟
لازم نیست.
>سؤال 371< بستن شال به کمر یا به سینه براى محرم چه حکمى دارد؟
جایز است.
>سؤال 372< یکى از حجّاج در حین اعمال متوجّه شده که شورت خود را در نیاورده و در آن حین نیز خجالت کشیده درآورد و اعمال را به همان
صورت ادامه داده است، آیا حج یا عمرة او صحیح است؟
عمره و حجّ او صحیح است.
>سؤال 373< آیا زنان محرم مى توانند لباسى که توسط تور یا گلدوزى و... تزیین شده است در زیر چادر بپوشند؟
مى توانند.
میقات
سؤال 374 به فتواى حضرتعالى محلِ ّ احرام براى حجِ ّ تمتّع کجاست؟ آیا در هر کجاى مکّه باشد کفایت مى کند یا موضع احرام محدودة خانة خداست؟
از هر کجا از مکّة مکرّمه محرم شود، کفایت مى کند و بهترین جا خانة خداست.
سؤال 375 احرام کسانى که از راه دور و از سمت جدّه به مکّه مى روند، از ادنى الحل نظیر مسجد تنعیم صحیح است؟
صحیح است، ولى عمداً اگر این کار را بکند، گناه کرده است.
سؤال 376 به طور کلى اگر کسى نذر کند در مکان دیگرى غیر از میقات، محرم شود، آیا واجب است به نذر خود عمل کند و آیا این احرام صحیح و کافى است؟
نذر منعقد نمى شود و باید از یکى از میقات ها محرم شود.
سؤال 377 کدامیک از مواقیت احرام افضل از سایر مواقیت است؟
مسجد شجره.
سؤال 378 محاذات مواقیت یعنى چه؟ به عبارت دیگر تا چه فاصله اى از میقات هاى حج، مى شود محرم شد؟ همچنین محاذات فقط ارضى است یا در هوا مثلاً در هواپیما هم محسوب مى شود؟
در مکانى که تعیین شده است براى احرام از آنجا باید محرم شود، ولى اگرعذرى باشد مى تواند درجاهایى نزدیک به آن مکان ها محرم شود، چه در زمین و چه در هوا.
سؤال 379 میقات کسانى که در مکّه یا شهرهاى اطراف مکّه ساکن هستند، کجاست؟
ادنى الحل؛ نظیر تنعیم و جحفه.
سؤال 380 با توجّه به اینکه ساختمان ها و صحن هاى مواقیت در سال هاى اخیر گسترش پیدا کرده است، دقیقاً از چه محلّى در این مواقیت،
نیّت احرام صحیح است؟
در همة آنجا احرام صحیح است.
سؤال 381 اگر عمرة مفرده یا عمرة تمتّع کسى باطل شد، براى اعادة آن باید به میقاتى که از آن محرم شده است برگردد یا مى تواند در «ادنى الحل» مثلاً مسجد تنعیم محرم شود؟
احرام از «ادنى الحل» کفایت مى کند.
سؤال 382 آیا کسى که قبل از موسم حج با احرام عمرة مفرده، وارد مکّه شده است، براى انجام عمرة تمتّع باید به مواقیت پنجگانه برود یا احرام در ادنى الحل کفایت مى کند؟
احرام در ادنى الحل کفایت مى کند.
سؤال 383 اگر عمرة تمتّع کسى باطل شد، براى اعاده باید به میقاتى که از آن محرم شده است بر گردد یا احرام در ادنى الحل کفایت مى کند؟
احرام در ادنى الحل کفایت مى کند.
سؤال 384 کسى که به قصد حجِ ّ تمتّع به مکّه مى رود، اگر بدون عذر در میقات محرم به احرام عمرة تمتّع نشود و به مکّه برود، چه وظیفه اى دارد؟ آیا مى تواند در ادنى الحل محرم شود یا باید در هر صورت به میقات برگردد؟
در یکى از مواقیت محرم شود، کفایت مى کند.
سؤال 385 آیا زن حائض مطلقاً مى تواند در نزدیکى مسجد یا در حال عبور، محرم شود یا نیاز به نذر و احراز مقدّمات دیگرى دارد؟
مى تواند در نزدیکى مسجد محرم شود.
>سؤال 386< کسى براى احرام عمرة مفرده به مسجد جعرانه رفته و با توجه به کم بودن رفت و آمد در آن مسجد، مشاهده کرده است که درب مسجد بسته است، آیا احرام او از بیرون مسجد صحیح مى باشد؟
در هر یک از مواقیت، احرام از بیرون جایز است.
>سؤال 387< زنى در دومین روزى که خون دیده است، باید به همراه کاروان در مسجد شجره براى عمره محرم شود، ولى با توجه به
اینکه مى خواسته با خوردن قرص عادت ماهیانه را عقب بیندازد، بین حائض یا مستحاضه بودن خود شک دارد. حال بفرمایید اوّلاً مى تواند داخل مسجد شجره محرم شود یا خیر؟ ثانیاً براى طواف خود چه وظیفه اى دارد؟
مى تواند محرم شود و مى تواند داخل مسجد شود و مى تواند عمره به جا آورد ولى اعمال مستحاضه را باید مراعات کند.
>سؤال 388< با توجه به فتواى حضرتعالى مبنى بر جواز احرام در نزدیکى میقات براى حائض و جنب، آیا نذر در مدینه براى بستن احرام جایگاهى دارد و آیا این نذر جایز است؟
این نذر جایز نیست.
>سؤال 389< آیا اگر کسى با هواپیما از روى مواقیت بگذرد مى تواند، در حال پرواز محرم شود؟ آیا اطمینان به قول مسئولین هواپیما مبنى بر اینکه از روى میقات مى گذرند، کافى است؟
اگر مورد اطمینان باشند، به قول آن ها مى تواند محرم شود.
>سؤال 390< بیماران جسمى یا ذهنى روانى که ناچارند همراه کاروان به مکّه بروند براى عبور از میقات و ورود به مکّه چه وظیفه اى دارند؟
نظیر اطفال، وظیفه اى ندارند.
محرّمات احرام
سؤال 391 از چه زمانى محرّمات احرام، حرام مى شود؟
به مجرّدى که با لبّیک لباس احرام مى پوشد.
سؤال 392 چه کسانى مى توانند بدون احرام وارد مکّه شوند؟
افرادى که زیاد رفت و آمد داشته باشند؛ نظیر افراد دائم السّفر، راننده ها و تهیه کنندة آذوقه براى حاجیان و افرادى که کارشان خارج مکّه است.
سؤال 393 آیا در شب مى توان از میقات تا مکّة مکرّمه را با وسیلة مسقّف طى طریق کرد؟
جایز است.
سؤال 394 اگر کسى بعد از نیّت و پوشیدن لباس احرام ولى قبل از تلبیه یکى از محرّمات احرام را انجام داد، آیا باید کفّاره بپردازد؟
لازم نیست.
سؤال 395 آیا حنا بستن در حال احرام زینت محسوب مى شود و حرام
است؟
اگر به قصد زینت باشد جایز نیست.
سؤال 396 اگر قسمتى از لباس محرم در هنگام طواف نجس شود یا محرم متوجّه شود که نجس بوده است، در این صورت مى تواند آن قسمت از لباس را در دست بگیرد و طواف را ادامه دهد؟
نمى تواند باآن طواف کند، چه پوشیده باشد یا نه.
سؤال 397 اگر محرم قبل از احرام موهاى خود را به قصد زینت ولى نه به قصد زینت احرام، رنگ کرده باشد یا دست یا پا یا صورت یا موى خود را حنا بسته باشد، لازم است براى احرام رنگ یا حنا را پاک کند؟
لازم نیست.
سؤال 398 بانوان محرم هنگامى که مى خواهند لباس یا مقنعة خود را تعویض نمایند، مقدارى جلوى صورت آن ها پوشیده مى شود، آیا این امر اشکال دارد؟
اشکال ندارد و همچنین براى مردها.
سؤال 399 آیا بانوان محرم مى توانند به هنگام خواب، پتو یا روانداز را روى صورت خود بکشند؟
اشکال ندارد و همچنین براى مردها.
سؤال 400 آیا زنان محرم مى توانند صورت خود را با حوله یا دستمال پاک کنند؟
زن و مرد هر دو مى توانند.
سؤال 401 اگر در هنگام خواب، روى پاى مردان توسّط پتو و روانداز و... پوشیده شود، اشکال دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 402 اگر لنگ احرام مردان بلند باشد و بعضى اوقات روى پاى آنان را بپوشاند اشکال دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 403 اگر در حالت احرام، مردى عباى احرام خود را جهت استحمام یا تعویض یا ... سهواً از سر بیرون آورد و لحظاتى روى سر او پوشیده شود، اشکال دارد؟
عمداً هم اشکال ندارد.
سؤال 404 کشتن یا انداختن مگس یا پشه یا سایر حشراتى که روى بدن و لباس محرم مى نشینند، چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 405 اگر پشه و کک و کنه و نظائر آن
که در لباس یا بدن محرم، ساکن هستند موجب آزار او باشند یا ضررى داشته باشند، باز هم کشتن یا جدا کردن آنها از بدن، حرام است؟
در صورت ضرورت رفع آن اشکال ندارد و کفّاره هم ندارد.
سؤال 406 ملاک در حرمت کشتن و جدا کردن حشرات، این است که مثل کنه و شپش، ساکن بدن باشند یا مثل پشه و مگس روى لباس یا بدن بنشینند و بروند؟
کشتن حشراتى که در بدن ساکن هستند، بدون ضرورت جایز نیست و کفّاره دارد. ولى کشتن و جدا کردن حشراتى مثل مگس و پشه و نظایر آن اشکال ندارد و کفّاره هم ندارد.
سؤال 407 مردى که معمولاً کلاه گیس یا موى مصنوعى دارد، در هنگام احرام باید بردارد یا مى تواند طبق معمول آن را بر سر داشته باشد؟
باقى باشد اشکال ندارد.
سؤال 408 اگر مردى سهواً یا جهلاً در حالت احرام لباس دوخته بپوشد و پس از اینکه علم به حرمت این کار پیدا کرد، فوراً لباس را از تن خارج کند، آیا باز هم باید کفّاره بپردازد؟ اگر لباس را از سر در آورد باید کفّاره بپردازد؟
کفّاره لازم نیست.
سؤال 409 آیا مرد محرم مى تواند سر خود را با حوله خشک کند یا با دستمال پاک نماید؟
اشکال ندارد.
سؤال 410 آیا مرد محرم مى تواند هنگام خوابیدن، پتو یا روانداز را روى سر خود بکشد؟
اشکال ندارد.
سؤال 411 اگر مردى در حالت احرام عمداً و با علم و با اختیار چند بار لباس دوخته بپوشد یا چند لباس دوخته همزمان بپوشد یا یک لباس را چند بار بپوشد و از تن درآورد، در این صورت یک کفّاره بر او واجب مى شود یا به تعداد دفعات پوشیدن لباس ها
یا به تعداد لباس هایى که همزمان پوشیده است، باید کفّاره بپردازد؟
صورت اوّل و سوّم، تعدّد کفّاره لازم است، ولى در صورت دوّم (چند لباس دوخته همزمان) کفّارة متعدّد ندارد.
سؤال 412 آیا مرد محرم مى تواند سر خود را در آب فرو برد؟ آیا مى تواند زیر دوش برود؟
اشکال ندارد.
سؤال 413 خوابیدن درون کیسة خواب در حالت احرام براى مردان چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 414 به رو انداختن پتو در حالت احرام براى مردان چه حکمى دارد؟ آیا فرقى مى کند آن پتو روى سر کشیده شود یا خیر؟
مطلقاً اشکال ندارد.
سؤال 415 استفاده از شامپو و صابون و خمیر دندان معطّر در حالت احرام براى محرم چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 416 آیا زن و مرد محرم مى توانند بدون لذّت، به همدیگر نگاه کنند یا در کنار یکدیگر بنشینند و یا دست همدیگر را بگیرند؟
اشکال ندارد.
سؤال 417 آیا مرد محرم مى تواند بار یا محموله اى را روى سر خود بگذارد و حمل نماید؟
اشکال ندارد.
سؤال 418 پوشانیدن گوش براى مرد محرم چه حکمى دارد؟ آیا گوش حکم قسمتى از سر را دارد و نباید آن را پوشاند؟
گوش جزو سر نیست و مثل صورت است و پوشانیدن آن اشکال ندارد.
سؤال 419 خوابیدن زیر پشه بند یا خیمه در شب و روز براى مرد محرم چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 420 اگر مرد محرم سر خود را با لباس دوخته بپوشاند، با توجّه به اینکه طبق فتواى حضرتعالى پوشانیدن سر کفّاره ندارد، پرداخت کفّارة لباس دوخته کفایت مى کند؟
کفایت مى کند.
سؤال 421 در لباس احرام، لنگ را نباید به گردن گره زد، یا به کمر یا هر دو؟
اشکال ندارد، ولى اگر گره نزند بهتر است.
سؤال 422 آیا زن محرم مى تواند از کلاه گیس و موى مصنوعى که قبلاً داشته
است استفاده کند؟
اشکال ندارد.
سؤال 423 قسم هایى که محرم بر حسب عادت و به طور روزمرّه مى خورد، اگر در حال احرام تکرار کند چه حکمى دارد؟
حرام نیست، ولى خوب است از آن پرهیز شود.
سؤال 424 آیا مرد محرم مى تواند چتر روى سر خود بگیرد؟
در روز جایز نیست، البته در بین راه. ولى در مکّه و یا در منزل ولو در بین راه، زیر سقف رفتن و یا از چتر استفاده کردن اشکال ندارد.
سؤال 425 اگر مرد محرم سهواً یا جهلاً هنگام سفر و در روز به زیر سایه برود، در این صورت باید کفّاره بپردازد؟ آیا واجب است فوراً سایه را ترک کند و مثلاً در راه از ماشین پیاده شود یا خیر؟
کفّاره ندارد، ولى باید به طور متعارف از آنجا خارج شود.
سؤال 426 اگر مرد محرم در روز به شهر جدید مکّه برسد، هرچند فاصلة زیادى از مسجدالحرام داشته باشد ولى آن مکان عرفاً شهر مکّه محسوب شود، در این صورت مى تواند در ماشین سقف دار بنشیند یا زیر سایه برود؟
مى تواند.
سؤال 427 آیا محرم مى تواند آمپول تزریق نماید؟ خواهشمند است در مورد اینکه خون از بدن او خارج شود یا خیر و کفّارة هر کدام جداگانه بیان فرمایید؟
اگر مجبور باشد جایز است و در صورتى که مجبور نباشد، اگر خون بیرون بیاید، جایز نیست.
سؤال 428 اگر مرد محرم در روز در کنار دیوارى بایستد، یا از کنار آن عبور کند که سایة دیوار روى سر او باشد، چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 429 اگر در حال احرام خون دادن محرم براى حفظ جان کسى لازم باشد، یا حجامت کردن و خون دادن یا رگ زدن و امثال این امور، براى سلامتى محرم لازم باشد، وظیفة او
چیست و اگر خون داد، حکم احرام و کفّارة او چه مى شود؟
اشکال ندارد.
سؤال 430 اگر هنگامى که مرد محرم در هنگام حلق یا تقصیر، سرش خون بیاید، صدمه اى به صحّت حج یا عمره یا احرام او وارد مى شود؟ آیا این کار براى او کفّاره دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 431 آیا جایز است محرم، مسلّح به سلاح گرم یا سرد شود؟ اگر قبل از احرام مسلّح باشد چه باید کند؟
اگر ضرورت داشته باشد، اشکال ندارد.
سؤال 432 اگر محرم در حال احرام غذاهاى چرب بخورد، به صورتى که دست و دهان او چرب شود اشکال دارد؟
گرچه بو هم داشته باشد، اشکال ندارد.
سؤال 433 آیا محرم مى تواند دندان دیگرى را بکشد؟ در این صورت آیا فرقى مى کند که دیگرى محرم باشد یا نباشد؟
اگر ضرورت باشد براى هر دو مطلقاً اشکال ندارد.
سؤال 434 آیا محرم مى تواند از بدن دیگرى خون بگیرد؟ آیا فرقى مى کند که دیگرى محرم باشد یا نباشد؟
مى تواند و اگر دیگرى محرم است، او باید مواظب باشد خون نیاید و در صورت ضرورت براى هر دو اشکال ندارد گرچه خون هم بیرون بیاید.
سؤال 435 اگر دندان محرم شدیداً درد بگیرد و باعث آزار او شود، آیا مى تواند خودش یا توسّط دیگرى مثلاً پزشک آن دندان را بکشد؟ در این صورت آیا فرقى مى کند که خون بیرون بیاید یا نه؟ آیا این کار کفّاره دارد یا خیر؟
مطلقاً جایز است.
سؤال 436 به فتواى حضرتعالى وجوب کفّارة ارتکاب محرّمات احرام در کدامیک از موارد ذیل است؟ از روى علم و عمد، از روى جهل به مسئله، از روى سهو یا از روى نسیان و غفلت؟
البته موارد تفاوت دارد، ولى قاعدة کلّى کفّاره، مربوط به عمد است.
سؤال 437 اگر
محرم در دست یا پاى خود انگشت اضافى داشته باشد، گرفتن ناخن آن انگشت هم حرام است؟
اگر ضرورت باشد، اشکال ندارد.
سؤال 438 در مورد بیرون آوردن خون از بدن، کندن دندان و ناخن گرفتن، اگر همة این امور توسّط دیگرى براى محرم انجام شود، باز هم حرام است؟
براى دیگرى - خواه محرم باشد یا نباشد- حرام نیست. ولى براى خود محرم حرام است مگر اینکه مجبور یا مضطر باشد.
سؤال 439 اگر بیرون آوردن خون از بدن، کندن دندان و ناخن گرفتن، توسّط دیگرى براى محرم انجام شود، ولى یا به اجبار باشد یا مثلاً در خواب باشد که محرم متوجّه نشود، در این صورت این کارها براى محرم چه حکمى دارد و او چه وظیفه اى خواهد داشت؟
براى هر دو اشکال ندارد.
سؤال 440 اگر کسى در حال احرام از روى فراموشى یا ندانستن مسئله، خون از بدن خود خارج کند، دندان خود را بکشد یا ناخن بگیرد، چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 441 اگر ناخن کسى در حال احرام بشکند و یا به گونه اى در انگشت او فرو رود و مایة آزار او شود، یا ماندن آن ناخن موجب ضرر شود، آیا جایز است آن را بگیرد؟ آیا این کار کفّاره دارد؟
جایز است و کفّاره ندارد.
سؤال 442 اگر موى بدن محرم، به وسیلة دیگرى گرفته شود خواه آن دیگرى محرم باشد یا نباشد براى محرم چه حکمى دارد؟
حرام است.
سؤال 443 اگر هنگام غسل و وضو هرچند مستحب باشد، مو از سر و صورت و بدن محرم ریخته شود چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 444 اگر کسى مى داند به طور معمول هنگام وضو یا غسل، از بدنش یا از سرش مو ریزش مى کند، در این صورت جایز است در حال احرام غسل
مستحب کند یا براى استحباب وضو بگیرد؟
اشکال ندارد.
سؤال 445 اگر موى سر یا صورت یا بدن محرم به واسطة شانه کردن مو یا خاراندن بدن، ریزش کند چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 446 اگر محرم مى داند که معمولاً در اثر شانه کردن مو یا خاراندن بدن، مو ریزش مى کند در این صورت جایز است موى خود را شانه کند یا بدن خود را بخاراند؟
جایز است.
سؤال 447 آیا محرم مى تواند از بدن دیگرى مو بگیرد و آیا فرقى مى کند که دیگرى محرم باشد یا نباشد؟
جایز است ولى نکند بهتر است.
سؤال 448 اگر محرم سر محرم دیگرى را با اجازة او بتراشد، کدامیک باید کفّاره بدهند؟
کسى که سر او تراشیده شده است.
سؤال 449 اگر محرم، قسمتى از موى سر خود را بتراشد یا تعدادى از موى سر یا صورت یا بدن خود را بگیرد، کفّاره دارد؟
کفّاره دارد.
سؤال 450 اگر تراشیدن سر در حال احرام به جهت ضرورتى باشد، در این صورت کفّارة آن با کفّارة تراشیدن سر در غیر ضرورت تفاوتى دارد؟
در صورت ضرورت کفّاره ندارد.
سؤال 451 ازالة موى زیر هر دو بغل کفّاره را واجب مى کند یا یکى؟ به عبارت دیگر اگر کسى فقط موى زیر یک بغل را ازاله کند باید کفّاره بپردازد؟
کفّاره دارد و اگر زیر هر دو بغل را زائل کند، یک کفّاره کفایت مى کند.
سؤال 452 اگر داشتن مو موجب آزار یا بیمارى محرم گردد، آیا مى تواند موى خود را زائل کند؟ در این صورت باید کفّاره بپردازد؟
مى تواند و کفّاره هم ندارد.
سؤال 453 آیا کفّارات محرّمات احرام باید پس از انجام عمل حرام پرداخت شود یا پس از انجام اعمال حج یا عمره و در مکّه یا اینکه حاجى مى تواند هنگام بازگشت در شهر
خودش کفّاره را بپردازد؟ در صورتى که مخیّر است، کدامیک افضل مى باشد؟
مى تواند هنگام بازگشت کفّاره را بپردازد.
سؤال 454 محدودة روابط زن و مرد در حال احرام در موارد زیر چگونه است:
الف) آیا روابط زن و مرد نسبت به همدیگر مثل اجنبى و اجنبیّه هستند یا این که صرفاً روابط جنسى و استمتاع ممنوع است؟
ب) آیا در حال احرام جنس زن به جنس مرد حرام مى شود یا این که مخصوص روابط زن و شوهرى است؟ یعنى ارتباط مادر و پسر، خواهر و برادر، پدر و دختر، دایى و عمو و سایر محارم با محرم هاى خودشان چه حکمى دارند؟
آنچه در حال احرام حرام است، روابط جنسى و استمتاعات جنسى است. ولى روابط معمولى در زن و شوهر، چه رسد در محارم، حتّى در نامحرم، آن حرمت را ندارد.
سؤال 455 اگر محرم با وسیلة نقلیه در حال حرکت باشد و گیاهى یا درختچه اى توسّط آن وسیلة نقلیه در محدودة حرم کنده شود، چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد.
سؤال 456 پوشیدن لباس مخصوص زینت در حال احرام (از نظر جنس، یا از نظر دوخت و شکل) یا استفاده از انگشتر و دست بند و گردن بند که نوعاً زن همراه دارد و یا لباس هایى که زن همیشه مى پوشد ولى زیبا و شیک است، یا داشتن ریش و زلف براى مردان، یا گیس را شانه زدن و مرتّب کردن و استفاده از انگشتر پلاتین سفید و فیروزه و امثال آن یا استفاده از عینک هاى طلایى و شیک و مانند اینها براى مردان و زنان چه حکمى دارد؟
آنچه حرام است زینت کردن در حال احرام است. بنابراین اگر زن زینت داشته است، مثلاً النگو در دست او بوده
است و یا مرد عینک طلایى همیشه استعمال مى کرده است، لازم نیست در حال احرام استعمال نکند و شانه زدن سر و ریش جزء زینت هاى حرام نیست.
سؤال 457 زن حائض در کجا باید محرم شود؟
در هر کجا از میقات ها غیر از خود مسجد، مى تواند محرم شود.
سؤال 458 آیا مرد محرم در روز مى تواند داخل مساجد یا قهوه خانه ها و یا سایر مکان هاى مسقّف بین راهى بشود؟ آیا تفاوت مى کند هوا ابرى، آفتابى یا بارانى باشد؟
مى تواند.
سؤال 459 اگر مرد محرم در محلّى بین میقات و مکّه و یا اصلاً در محلّى خارج از مکّه که ربطى هم به میقات نداشته باشد، به دلایلى منزل کند و چند ساعت یا چند روز در آنجا بماند، در این صورت مى تواند زیر سقف برود؟
جایز است.
سؤال 460 مرد محرمى که از حرارت نور آفتاب شدیداً ناراحت مى شود یا تابش آفتاب و یا بارش باران به او زیان مى رساند، مى تواند در روز از ماشین سقف دار براى سفر خود استفاده کند؟ در این صورت باید کفّاره بدهد؟
اشکال ندارد، ولى کفّاره دارد.
سؤال 461 آیا به فتواى حضرتعالى روغن مالیدن به بدن جزء محرّمات احرام مى باشد یا خیر؟
جزو محرّمات نیست، گرچه بودار هم باشد.
سؤال 462 اگر محرم، قبل از احرام بدن خود را چرب کرده باشد، باید براى احرام پاک کند یا صبر کند تا از بین برود یا لازم نیست این کار را بکند؟ آیا فرقى مى کند که روغن بو داشته باشد یا خیر؟
مطلقاً لازم نیست.
سؤال 463 آیا بو داشتن یا بدون بو بودن روغن یا مادّة چرب، تفاوتى در حرمت آن براى محرم مى کند؟
تفاوت ندارد.
سؤال 464 مالیدن پماد یا مادة چرب طبّى براى درمان محرم چه حکمى دارد؟ آیا فرقى مى کند
بودار باشد یا بدون بو؟
مطلقاً اشکال ندارد.
سؤال 465 چنانچه محرم عمداً و با علم و از روى اختیار و بدون عذر، بدن خود را چرب کند، آیا باید کفّاره بپردازد؟ آیا فرقى مى کند که مواد چرب بودار یا بدون بو و یا خوشبو یا بدبو باشد؟
آنچه و مانند آن نوشته اید اشکال ندارد، گرچه بودار هم باشد.
سؤال 466 اگر محرم براى درمان یا اضطرار دیگرى به بدن خود روغن بمالد، باید کفّاره بپردازد؟
اشکال ندارد، گرچه اضطرار هم در کار نباشد.
سؤال 467 خوردن روغن و مواد چرب، چه بو داشته باشد و چه نداشته باشد براى محرم چه حکمى دارد؟
اشکال ندارد و همچنین خوردن و آشامیدن هر خوراکى و آشامیدنى گرچه بو هم داشته باشد، اشکال ندارد.
سؤال 468 آیا براى محرم در استعمال مواد چرب مثل روغن و پماد و کرم و نظائر آن تفاوتى وجود دارد؟
حرام نیست، گرچه مثلاً پماد بو هم داشته باشد.
سؤال 469 کفّارة کندن درخت در حرم چیست و به چه کسى باید پرداخت گردد؟
کفّارة کندن درخت و گیاه حرم، قیمت آن است که باید به فقرا پرداخت شود.
سؤال 470 قسم خوردن به خداوند براى محرم چه حکمى دارد؟
قسم مجادله اى حرام است و امّا غیر از این مطلقاً از محرّمات نیست.
سؤال 471 قسم خوردن به غیر خداوند مثل قسم خوردن به معصومین و یا قسم خوردن به پدر و مادر و ... چه حکمى دارد؟
اگر مجادله باشد، حرام است.
سؤال 472 اگر جدال محرم با قسم همراه نباشد، کفّاره دارد؟
جدال مطلقاً حرام است گرچه توأم با قسم نباشد. جدال حرام با قسم به یکى از اسماء الهى کفّاره دارد.
سؤال 473 آیا فخر فروشى جزء موارد «فسوق» براى محرم محسوب مى شود یا نوعى «جدال» است؟
جزو
موارد فسوق است.
سؤال 474 کسى که به قصد غسل احرام، به حمّام رفته ولى بعد شک کند که غسل کرده است یا خیر، چه وظیفه اى دارد؟
بنا بگذارد که غسل کرده است.
>سؤال 475< کسى که پاى مصنوعى دارد مى تواند در حال احرام جوراب دوخته بپوشد؟
مى تواند.
>سؤال 476< کسى که ناچار است جوراب بپوشد، آیا باید کفّارة لباس دوخته بپردازد؟ در این صورت باید براى هر جوراب یک کفّاره بدهد یا یکى براى هر دو کافى است؟
باید یک کفّاره بدهد و براى لباس دوخته گرچه چندین لباس باشد یک کفّاره کفایت مى کند.
>سؤال 477< مردى که باید همیشه کلاه بر سر داشته باشد و اگر کلاه خود را بردارد سرما مى خورد (مخصوصاً در اتوبوس که کولر روشن است) ، هنگام احرام مى تواند کلاه بر سر بگذارد؟
مى تواند.
>سؤال 478< کسى که به علّت بى مو بودن همیشه کلاه بر سر دارد، در هنگام احرام هم به دلیل خجالت مى تواند کلاه بر سر بگذارد؟ اگر گذاشت آیا کفّاره بر او واجب است؟
مى تواند، ولى کفّاره دارد.
>سؤال 479< مرد محرمى سرش زخم شده و مجبور است روى آن را بپوشاند، آیا باید کفّاره بدهد؟
لازم نیست.
>سؤال 480< کسى که یک لباس دوخته مانند کلاه یا لباس زیر بدون عذر از اوّل تا آخر احرام پوشیده باشد، چند کفّاره باید بپردازد؟
یک کفّاره کافى است.
>سؤال 481< آیا استعمال بوى درختان و گیاهان معطّر خوشبو که در عرفات است براى محرم حرام مى باشد؟
حرام نیست.
>سؤال 482< اگر محرم قادر به استشمام بو نباشد، آیا مى تواند عطریّات استعمال کند؟
اشکال ندارد.
>سؤال 483< مرد غیر محرم همسر خود را که محرم بوده است، مجبور به نزدیکى کرده، آیا کفّاره واجب مى شود؟ اگر واجب است بر عهدة
چه کسى است؟
کفّاره دارد و بر عهدة شوهر است.
>سؤال 484< کسى که از مسجد تنعیم محرم مى شود، در روز مى تواند در ماشین سقف دار بنشیند؟
مى تواند.
>سؤال 485< آیا محرم مى تواند در عرفات و مشعر و منى زیر سایه برود یا چتر روى سر بگیرد؟ آیا فرقى مى کند که شب باشد یا روز؟
مى تواند و روز و شب تفاوت ندارد.
>سؤال 486< آیا کفّاره بر کسانى که باید براى مراقبت و راهنمایى در ماشین زنان مُحرم که مسقّف است بنشینند، واجب است؟
باید کفّاره بدهند.
>سؤال 487< کسى که به هر دلیلى در روز با ماشین سقف دار حرکت مى کند و در راه چند نوبت براى نماز و استراحت و... پیاده و سوار مى شود، در صورت وجوب پرداخت کفّاره، یک کفّاره بدهد یا براى هربار سوار و پیاده شدن پرداخت یک کفّاره لازم است؟
یک کفّاره کفایت مى کند.
>سؤال 488< به همراه داشتن حلقة ازدواج، هنگامى که زن مُحرم است، اشکال داد؟
جائز است و کفّاره هم ندارد.
>سؤال 489< بنده در اثر بوى بد، دچار حالت تهوّع مى شوم. هنگام احرام، هر جائى که وارد شدیم و بوى نامطبوعى مى آمد، بینى خود را مى گرفتم. آیا عمل من اشکال داشته؟ براى جبران چه باید بکنم؟
جائز است و کفّاره هم ندارد.
>سؤال 490< اگر شخصى در عمره و در حال احرام جماع یا استمناء نماید، براى جبران معصیت ارتکابى چه وظیفه اى دارد؟
باید حج یا عمره به جا آورد تا مُحِلّ شود. ولى اگر حجّ واجب بوده است، کفایت نمى کند و باید کفّاره نیز بدهد.