آیت الله العظمی عبدالله جوادی آملی
مرجع تقلید شیعه
احکام غسل کردن
مسئله 387. در غسل ارتماسی باید تمام بدن پاک باشد، ولی در غسل ترتیبی پاک بودن همه بدن لازم نیست و اگر تمام بدن نجس باشد و هر قسمتی را پیش از غسل دادن آن قسمت آب بکشد، کافی است.
مسئله 388. عرق جنب از حرام نجس نیست و کسی که از حرام جنب شده، اگر با آب گرم هم غسل کند، اگرچه عرق میکند، غسل او صحیح است.
مسئله 389. اگر در غسل به اندازۀ سر مویی از بدن نشسته بماند، غسل باطل است؛ ولی شستن جاهایی از بدن که دیده نمیشود - مانند درون گوش و بینی - واجب نیست.
مسئله 390. جایی را که شک دارد از ظاهر بدن است یا از باطن آن، شستن آن لازم نیست؛ ولی احتیاط در شستن است.
مسئله 391. چیزی را که مانع رسیدن آب به بدن است، باید برطرف کند و اگر پیش از یقین به برطرف شدن مانع غسل کند، غسل او کفایت نمیکند.
مسئله 392. اگر هنگام غسل شک کند چیزی که مانع رسیدن آب باشد، در بدن او هست یا نه، چنانچه شک او منشأ عقلایی داشته باشد، باید بررسی کند تا مطمئن شود که مانعی نیست.
مسئله 393. در غسل باید موهای کوتاه جزء بدن را بشوید و به احتیاط شستن موهای بلند هم لازم است.
مسئله 394. تمام شرطهایی که برای صحیح بودن وضو ذکر شده - مانند پاک بودن آب و غصبی نبودن آن و... - در صحیح بودن غسل هم شرط است؛ ولی در غسل لازم نیست بدن را از بالا به پایین بشوید؛ نیز فاصله افتادن میان شستن اعضا در غسل ترتیبی اشکالی ندارد؛ یعنی اگر پس از شستن سر و گردن مقداری صبر کند و سپس طرف راست را و پس از مدّتی طرف چپ را بشوید، اشکال ندارد، مگر در مورد کسی که نمیتواند از بیرون آمدن ادرار و مدفوع خودداری کند که اگر به اندازه غسل کردن و نمازخواندن، ادرار و مدفوع از او بیرون نمیآید، چنانچه وقت تنگ باشد، باید پشت سرهم هر قسمت را پس از قسمت دیگر غسل دهد و فوراً نماز بگزارد؛ همچنین است حکم زن مستحاضه که بعداً یاد میشود.
مسئله 395. کسی که بخواهد با آبی که ملک دیگری است - مثل آب گرمابه، استخر و مانند آن - غسل کند و قصد دارد پول صاحب آب را نپردازد، یا بیآنکه بداند مالکش راضی است، بخواهد نسیه بگذارد، اگرچه پس از آن، صاحب آب را راضی کند، در صورت توجه، غسل او باطل است؛ همچنین است اگر بخواهد پول آب را پرداخت نکند.
مسئله 396. اگر مالک آب به نسیه ماندن پول مصرف آن راضی باشد، ولی کسی که غسل میکند قصدش این باشد که طلب او را نپردازد، یا از مال حرام بپردازد، غسل او صحیح است.
مسئله 397. اگر بخواهد پول حرام یا پولی که خمس آن را نداده، به مالک آب بپردازد، غسل او باطل است.
مسئله 398. اگر مخرج مدفوع را در مخزنی مانند آب استخر تطهیر کند و پیش از غسل شک کند که چون در مخزن تطهیر کرده، صاحب آن به غسل کردن او راضی است یا نه، غسل او باطل است، مگر اینکه پیش از غسل، صاحب مخزن را راضی کند.
مسئله 399. کسی که بیش از حد متعارف و رایج در گرمابه یا مجموعه استخر آب میریزد، غسل او اشکال دارد، مگر پیش از غسل از مالک آب اجازه بگیرد؛ یا بداند که وی با دریافت پول اضافی هم اکنون راضی است.
مسئله 400. اگر شک کند که غسل کرده یا نه، باید غسل کند؛ ولی چنانچه پس از غسل شک کند، که غسل او درست بوده یا نه، لازم نیست دوباره غسل کند.
مسئله 401. اگر میان غسل کاری از او سر زند که وضو را باطل میکند - مثلاً ادرار کند - بنا بر احتیاط لازم باید دوباره غسل کند.
مسئله 402. اگر به جهت تنگی وقت وظیفهاش تیمّم بوده، ولی به خیال اینکه به اندازۀ غسل و نماز وقت دارد، برای پاک شدن از جنابت - نه برای خصوص نماز و تقیید به آن - غسل کند، اگرچه پس از غسل بفهمد که به اندازۀ غسل وقت نداشته، غسل او صحیح است.
مسئله 403. کسی که جنب شده، اگر شک کند غسل کرده یا نه، نمازهایی را که خوانده، صحیح است؛ ولی برای نمازهای بعدی باید غسل کند.
مسئله 404. کسی که چند غسل بر او واجب است، میتواند به نیّت همۀ آنها یک غسل بهجا آورد، چنانکه میتواند برای هر یک به صورت جداگانه غسل کند.
مسئله 405. کسی که جنب است، اگر بر جایی از بدن او آیۀ قرآن یا اسم خدای متعالی نوشته شده باشد، دست گذاشتن بر آن حرام است و اگر بخواهد غسل کند، باید آب را به گونهای به بدن برساند که دست او به نوشته نرسد.
مسئله 406. کسی که غسل جنابت کرده، نباید برای نماز وضو بگیرد؛ ولی با غسلهای دیگر نمیشود نماز خواند و باید وضو هم گرفت.
