آیت الله العظمی عبدالله جوادی آملی
مرجع تقلید شیعه
احکام تقلید
آیا تقلید، یاد گرفتن فتوای مجتهد است و یا عمل به فتوا و یا اینکه صرفاً التزام است؟
تقلید التزام به عمل است.
بهمن 1388
آیا حضرتعالی بقاء بر تقلید [از] مرجع میّت را جایز میدانید؟
بقاء بر تقلید [از] میّت، جایز است.
73/9/13
در بقاء بر تقلید [از] میت، آیا شرطی را معتبر میدانید؟
صِرف تحقق تقلید از مرجع معیّن، برای جواز بقاء بر تقلید [از] او، بعد از رحلت، کافی است.
74/1/30
بقاء بر مجتهد میّت أعلم از احیاء چه صورت دارد؟
بقاء واجب است.
بهمن 1388
تقلید ابتدایی از مجتهد میتی که حیات او را درک کردیم چه حکمی دارد؟
احتیاط لازم اجتناب از تقلید مفروض است.
بهمن 1388
مستدعی است نظر شریف را در خصوص «جواز» یا «وجوب» بقاء بر تقلید از حضرت امام خمینی رحمهاللهعلیه بیان فرمایید.
آیا بقاء بر تقلید مجتهد متوفّای اعلم از احیا تمام مسائل (اعمّ از مسائلی که مکلّف عمل نموده یا ننموده) را شامل میشود یا خیر؟
1. بقاء بر تقلید میّت جایز است.
2. اگر میّت اعلم از احیاء باشد، بقاء بر تقلید از وی در موارد اختلاف با فتوای احیاء لازم است.
3. محور بقاء، اعم از آن است که عمل شده باشد یا نشده باشد.
83/9/27
لطفا ارشاد فرمایید تکلیف افرادی که میخواهند ابتداء از حضرتعالی تقلید نمایند و سابقه تقلید از مراجع دیگری را ندارند - با توجه به اینکه رساله عملیه منتشر نشده است - چیست؟
فعلاً مطابق آخرین رساله امام ره و نیز آخرین جوابهای ایشان از استفتاها عمل کنند و مسائلی که مورد نیاز است و در نوشتههای یاد شده از امام نباشد از دفتر اینجانب سؤال نمایند.
88/8/16
فرزندانم به سنّ تکلیف تشرّف یافتهاند و میخواهند از حضرتعالی تقلید کنند؛ آیا میتوانند به دلیل عدم وجود رساله شما از رساله امام استفاده کنند؟
فرزندان شما طبق آخرین رساله امام راحل ره عمل نمایند و موارد اختلاف نظر را استفتاء کنند.
74/3/30
1. آیا مسائل سی و چهارگانه باب تقلید از کتاب شریف تحریرالوسیله پس از رحلت حضرت امام برای کسانی که معتقد به اعلمیت آن بزرگوار هستند، اکنون نیز قابل تقلید میباشند و یا اینکه در تمامی آنها باید به مجتهد زنده رجوع نمایند؟
2. آیا نظر شریف در مورد مقلِّدین حضرت امام خمینی رحمهاللهعلیه که معتقد به اعلمیت آن بزرگوار هستند، پس از رحلت حضرت آیتالله العظمی اراکی رحمهاللهعلیه که اذن بقاء بر تقلید را داده بودند و اکنون به اذن حضرتعالی بقاء بر تقلید دارند، همانند نظر شریف حضرت امام در مسئلۀ چهارده از باب تقلید کتاب شریف تحریرالوسیله است یا خیر؟
موارد اختلاف نظر اینجانب در 34 مسئله از مباحث اجتهاد و تقلید تحریرالوسیله به صورت زیر است:
مسئله 2: التقلید هو الإلتزام بالعمل بفتوی مجتهد معیّن و إن لم یعمل بَعدُ.
مسئله 4:... یجب العدول إلی الثانی الأعلم فی مورد الإختلاف، إذا لم یکن فتوی الأوّل موافقاً للإحتیاط.
مسئله 12:... یجب العدول فیما إذا لم یکن فتوی الأوّل موافقاً للإحتیاط.
مسئله 13: و یجب الرجوع إلی الحیّ الأعلم فی مورد الاختلاف، إذا لم یکن فتوی المیّت موافقاً للإحتیاط.
مسئله 14: ... الأظهر البقاء علی تقلید الثانی.
مسئله 21: ... لا مجال للحصر بل أیّ طریق یثبت بها فتوی المجتهد و یعلم به، یکتفی بذلک.
مسئله 23: یجب تعلّم المسائل التی یبتلی بها غالباً من العبادات و غیرها.
مسئله 32: إن کانت هناک قرینة علی اعتبار کیفیة خاصّة فی العمل تلزم رعایتها؛ سواء کانت مطابقة لتقلید الموکل أم لا، أو مطابقة لوظیفة المیّت أم لا؛ و إن لم تکن هناک قرینة علی رعایة کیفیة خاصّة، الأظهر هو رعایة العامل وظیفة نفسه، لأنه المأمور بذلک العمل من ناحیة الغیر؛ وأمّا الولیّ فلا مجال له إلّا العمل بوظیفته، لأنّ الأمر متوجّه إلیه بدءً.
75/2/2