آیت الله العظمی عبدالله جوادی آملی
مرجع تقلید شیعه
اجاره دوم
مسئله 2351. اجارهکننده میتواند مورد اجاره را به دیگری اجاره دهد، مگر آنکه شرط صریح یا ضمنی شده باشد که حق واگذاری به دیگری را ندارد. در صورتی که حقّ واگذاری به دیگری را داشته باشد، میتواند به مقدار کمتر یا مساوی یا بیشتر اجاره بدهد، مگر آنکه مورد اجاره، خانه یا اتاق یا دکان باشد که اجاره به مقدار بیشتر در صورتی جایز است که وی کاری که سبب ارزش افزوده است - مانند تعمیر، فرش و... - انجام داده باشد؛ یا به غیر جنس اجرت سابق اجاره داده باشد.
مسئله 2352. اگر اجیرشونده با اجیرکننده، به صورت صریح یا ضمنی شرط کنند که فقط برای او کار کند، نه اجیرشونده میتواند اجیر دیگری شود؛ نه اجیرکننده میتواند او را اجیر دیگری کند و اگر به هیچ وجه شرط نکنند، اجیرشونده میتواند برای دیگری به هر مقداری که با هم توافق کنند، اجیر شود؛ ولی اجیرکننده نمیتواند او را اجیر دیگری کند، مگر به مقدار مساویِ با اجارهبها یا کمتر از آن و اگر به اجارهبهایی از جنس دیگر اجاره دهد، میتواند زیادتر از اجرتِ اول بگیرد.
مسئله 2353. اگر خانه یا اتاق یا دکان را اجاره نمود یا کسی را اجیر کرد، در صورتی که بتواند آنها را به دیگری واگذار کند، اگر مقداری از آنها را خود استفاده کرد و بقیّه را به دیگری اجاره داد، نمیتواند بیشتر از مبلغ اجارۀ اول بگیرد، مگر با تعمیرکردن، فرشکردن و مانند آن؛ یا به جنس دیگر اجاره دهد.
مسئله 2354. در مواردی که بهرهبرداری از ملک اجاری یا شخص اجیر محدود باشد، در اجاره دوم باید در همان محدوده باشد؛ برای مثال، اگر مِلکی را جهت کار فرهنگی اجاره نمود، نمیتواند آن را برای استفاده از کار غیر فرهنگی اجاره دهد.