آیت الله العظمی عبدالله جوادی آملی
مرجع تقلید شیعه
شرط یکم. نبودن حائل
میان امام و مأموم، همچنین میان مأمومها نسبت به یکدیگر، نباید مانعی مانند پرده، دیوار، شیشه حائل شود؛ ولی زن در نماز جماعت مردانه استثنا شده است.
مسئله 1479. اگر امام در محراب باشد و کسی پشت سر او اقتدا نکرده باشد، کسانی که دو طرف محراب ایستادهاند و به واسطۀ دیوار محراب، امام را نمیبینند، نمیتوانند به او اقتدا کنند؛ همچنین اگر کسی پشت سر امام اقتدا کرده باشد، اقتدا کردن کسانی که دو طرف او ایستادهاند و به سبب دیوار محراب، امام را نمیبینند، در صورتی که به مأمومان متصل به امام اتصال نداشته باشند، اشکال دارد، بلکه باطل است.
مسئله 1480. اگر با درازی صف نخست، کسانی که دو طرف صف ایستادهاند، امام را نبینند، میتوانند اقتدا کنند؛ نیز اگر با درازی یکی از صفهای دیگر، کسانی که دو طرف آن ایستادهاند صف جلوی خود را نبینند، میتوانند اقتدا کنند.
مسئله 1481. اگر صفهای جماعت تا درب مسجد برسد، کسی که مقابل درب، پشت صف ایستاده، نمازش صحیح است؛ نیز نماز کسانی که پشت سر او اقتدا میکنند، صحیح است؛ همچنین نماز کسانی که دو طرف او ایستادهاند، هرچند صف جلو را نمیبینند، ولی به مأموم مقابل درب مسجد متصلاند، صحیح است.
مسئله 1482. کسی که پشت ستون ایستاده، اگر از طرف راست یا چپ به واسطۀ مأموم دیگر به امام متصل باشد، میتواند اقتدا کند.