آیت الله العظمی عبدالله جوادی آملی
مرجع تقلید شیعه
ششم. فرو بردن سر در آب
مسئله 1693. فرو بردن عمدی سر در آب، به گونهای که تمام سر یکدفعه زیر آب باشد، روزه را باطل میکند، گرچه بدن یا موهای سر بیرون آب باشد. این کار، علاوه بر قضای روزه، کفّاره هم دارد.
مسئله 1694. اگر روزهدار یک بار نصف سر را در آب فرو برد و بیرون بیاورد و بار دیگر نصف دیگر سر را در آب فرو برد، روزهاش باطل نمیشود.
مسئله 1695. اگر روزهدار فقط نیمۀ جلوی سر را - که شامل گوش، چشم، بینی و دهان است - در آب فرو برد و بقیّه سر در بیرون آب باشد، روزهاش باطل نمیشود؛ ولی احتیاط مستحب در ترک آن است.
مسئله 1696. اگر روزهدار تمام سر را زیر آبشار پُرآب به گونهای بگیرد که آب تمام سر را فراگیرد، روزهاش باطل میشود.
مسئله 1697. اگر روزهدار تمام سر را با پارچه، نایلون، قیر و مشابه آن بپیچد و همه سر را در آب فرو ببرد، روزۀ او باطل میشود.
مسئله 1698. اگر روزهدار به گونهای سرش را در محفظۀ شیشهای یا کلاهک غواصی قرار دهد که آب با سر او در تماس نباشد و بتواند نفَس بکشد، روزۀ او باطل نمیشود.
مسئله 1699. اگر روزهدار با سوار شدن در زیردریایی به عمق آب برود، روزه او صحیح است.
مسئله 1700. اگر روزهدار تمام سر را در غیر آب، نظیر مایعات دیگری مثل برف، گِل، آب میوه، آب مضاف و مانند آن فرو برد، روزهاش باطل نمیشود. مایعی که معلوم نیست آب است یا نه، همین حکم را دارد؛ یعنی سر فروبردن در آن، روزه را باطل نمیکند.
مسئله 1701. روزهداری که دو نوع مایعِ آب و غیر آب در اختیار دارد و معلوم نیست کدام آب است، اگر سر را در هر دو فرو برد، روزۀ او باطل میشود و با فرو بردن سر در یکی از آن دو، مرتکب حرام شده و این کار به احتیاط واجبْ قضا دارد؛ ولی کفّاره ندارد.
مسئله 1702. اگر روزهدار با اطمینان به اینکه سرش در آب فرو نمیرود، خود را به آب اندازد و تمام سرش را آب فرا گیرد، روزهاش باطل نمیشود و باید فوراً سر را از آب بیرون آورد.
مسئله 1703. اگر روزهدار بیاختیار، یا به غفلت، یا فراموشی، یا بر اثر لغزیدن و مانند آن، سرش در آب فرو رود و در آن حال متوجه شود و فوراً سر از آب بیرون آورد، روزهاش صحیح است.
مسئله 1704. اگر روزهدار برای نجات غریقی به عمد سر در آب فرو برد، روزهاش باطل میشود، هرچند نجات جان مسلمان بر او واجب باشد و روزه او قضا دارد؛ ولی کفّاره ندارد.
مسئله 1705. اگر روزهدار برای باطل کردن روزه خود به خسارتی تهدید شده و مجبور شود که سر را در آب فرو برد، روزهاش باطل میشود و قضا دارد؛ ولی کفّاره ندارد.
مسئله 1706. اگر فراموش کند، یا غفلت کند که روزه است و به نیت غسل، سر در آب فرو برد، روزه و غسل او صحیح است.
مسئله 1707. اگر روزهدار نداند که سر فرو بردن در آب روزه را باطل میکند و به عمد سر خود را در آب فرو برد، روزه او باطل است و در این مسئله فرقی میان علم به حکم و جهل به آن نیست.
مسئله 1708. اگر بداند که روزه است و بهعمد برای غسلکردن سر در آب فرو برد، روزۀ او باطل است؛ چه روزۀ ماه رمضان باشد؛ یا روزۀ واجب دیگر که وقت وسیع داشته باشد؛ و چه روزه مستحب؛ ولی در روزۀ ماه رمضان باید در ماندۀ روز، به رسم ادب از انجام دادن مفطر خودداری کند و روزه را هم قضا کند؛ اما غسل او در صورتی که در هر دو حال فرو رفتن در آب و مکث در آن، نیّت غسل کند، باطل است و اگر در زیر آب توبه کرده و در حال بیرون آمدن از آب نیّت غسل کند، صحیح است.
مسئله 1709. اگر روزهدار در روزۀ ماه رمضان - همچنین در روزۀ قضای رمضان در بعد از ظهر - جُنُب شود و رفع جنابت او منحصر به غسل ارتماسی باشد، باید به جای غسلْ تیمم کند و اگر در روزۀ مستحب یا روزۀ قضای رمضان در وسعت وقت و پیش از ظهر چنین شرایطی پیش آید، باید روزه را مثلاً با غسل ارتماسی باطل کند.
مسئله 1710. اگر روزهدار با توجه به روزهدار بودن و علم به غصبیبودن آب، برای غسلکردن سر در آب فرو برد، روزه و غسل او باطل است؛ چه روزۀ واجب باشد؛ یا مستحب.
مسئله 1711. اگر روزهدار در روزۀ ماه رمضان، یا قضای آن در تنگی وقت، یا روزۀ نذر معیّن، با توجه به روزهدار بودن و بدون علم به غصبی بودن آب، برای غسلکردن سر در آب فرو برد، روزه و غسل او باطل است، ولی اگر در روزۀ مستحبی یا واجبِ وقتدار - مانند قضای رمضان در پیش از ظهر - چنین کند، روزه او باطل، ولی غسل او صحیح است.
مسئله 1712. اگر روزهدار بداند این آب غصبی است، ولی از روزهدار بودنش غافل باشد و برای غسلکردن سر در آب فرو برد، غسل او باطل؛ ولی روزه او صحیح است.
مسئله 1713. اگر روزهدار با فرض اینکه قبلاً میدانست روزه دارد و نیز میدانست آب غصبی است، ولی اکنون هر دو مطلب را فراموش کرده و برای غسلکردن سر در آب فرو برد، روزه او صحیح است؛ ولی غسل او در صورتی که غاصب آب، خودش بوده، باطل است و اگر غاصب شخص دیگری بوده، غسل او صحیح است.
مسئله 1714. اگر روزهدار به نیّت غسل ارتماسی وارد آب استخر یا دریا شده و شک دارد تمام سر در آب فرو رفته یا نه، روزه او باطل است و قضا دارد؛ ولی کفاره ندارد.