آیت الله العظمی عبدالله جوادی آملی
مرجع تقلید شیعه
پنجم. غسل مسّ میّت
مسئله 538. اگر کسی بدن انسان مردهای را مسّ کند که سرد شده و غسلش ندادهاند - یعنی جایی از بدن خود را به آن برساند - باید غسل مسّ میّت کند؛ چه در خواب مسّ کند یا بیداری؛ با اختیار مسّ کند یا بیاختیار، حتی اگر استخوان او به استخوان میّت برسد، باید غسل کند؛ ولی اگر حیوان مردهای را مسّ کند، غسل بر او واجب نیست.
مسئله 539. مسّ مردهای که تمام بدن او سرد نشده، سبب وجوب غسل نیست، اگرچه جایی را که سرد شده، مسّ کند.
مسئله 540. اگر موی خود را به بدن میّت برساند یا بدن خود را به موی میّت یا موی خود را به موی میّت برساند، غسل واجب نیست.
مسئله 541. برای مسّ کودک مرده، حتی سقطشدهای که چهار ماه او تمام شده، غسل مسّ میّت واجب است، بلکه بهتر است برای مسّ کودک سقطشدهای که کمتر از چهار ماه دارد، غسل کرد، بنابراین اگر جنین چهار ماههای مرده به دنیا بیاید، مادر او باید غسل مسّ میّت کند، بلکه اگر از چهار ماه کمتر هم داشته باشد، بهتر است مادر او غسل کند.
مسئله 542. کودکی که پس از مردن مادر به دنیا میآید، وقتی بالغ شد، واجب است غسل مسّ میّت انجام دهد.
مسئله 543. اگر انسان میّتی را مسّ کند که سه غسل او تمام شده، غسل بر او واجب نمیشود؛ ولی اگر پیش از آنکه غسل سوم تمام شود، جایی از بدن او را مسّ کند، اگرچه غسل سوم آن قسمت تمام شده باشد، باید غسل مسّ میّت به جا آورد.
مسئله 544. اگر دیوانه یا نوجوان نابالغی میّت را مسّ کند، پس از آنکه آن دیوانه عاقل یا بچه بالغ شد، باید غسل مسّ میّت انجام دهد.
مسئله 545. اگر از بدن انسان زنده قسمتی جدا شود که استخوان دارد و پیش از آنکه قسمت جداشده را غسل دهند، انسان آن را مسّ کند، باید غسل مسّ میّت انجام دهد؛ ولی اگر قسمت جداشده استخوان نداشته باشد، برای مسّ آن غسل واجب نیست. چنانچه از بدن مردهای که غسلش ندادهاند، چیزی جدا شود که در حال اتّصال، مسّ آن سبب وجوب غسل میشود، پس از جدا شدن نیز با مسّ آن غسل واجب میشود.
مسئله 546. برای مسّ استخوان و دندانی که از مرده جدا شده باشد و آن را غسل ندادهاند، باید غسل کرد؛ ولی برای مسّ استخوان و دندانی که از زنده جدا شده و گوشت ندارد، غسل واجب نیست.
مسئله 547. غسل مسّ میّت را باید مانند غسل جنابت انجام دهند؛ ولی کسی که غسل مسّ میّت کرده، اگر بخواهد نماز بگزارد، باید وضو هم بگیرد.
مسئله 548. اگر چند میّت را مسّ کند یا یک میّت را چند بار مسّ کند، یک غسل کافی است.
مسئله 549. برای کسی که پس از مسّ میّت غسل نکرده است، توقف در مسجد و آمیزش با همسر و خواندن سورههایی که سجدۀ واجب دارد، مانعی ندارد؛ ولی برای نماز و مانند آن باید غسل کند و وضو بگیرد.