آیت الله سید عبدالکریم موسوی اردبیلی
مرجع تقلید شیعه
غسل مسّ میّت
«مسألۀ 550» اگر کسى بدن انسان مرده اى را که سرد شده و او را غسل نداده اند مس کند (یعنى جایى از بدن خود را به بدن او برساند)، باید غسل «مسّ میّت» نماید، خواه در خواب مس کند یا در بیدارى، با اختیار باشد یا بى اختیار، حتى اگر باطن میّت را نیز مس کرده باشد، باید غسل کند بلکه بنابر احتیاط واجب، مسّ بدن مرده اى که او را به جاى غسل تیمّم داده اند و یا هر سه غسل او با آب خالص و بدون سِدر و کافور انجام شده است نیز همین حکم را دارد.
«مسألۀ 551» براى مسّ مرده اى که تمام بدن او سرد نشده غسل واجب نیست، اگر چه جایى را که سرد شده مس نماید.
«مسألۀ 552» رساندن ناخن و استخوان به ناخن واستخوان میّت، باعث واجب شدن غسل است و همچنین اگر موى خود را به بدن میّت یا بدن خود را به موى میّت یا
موى خود را به موى میّت برساند، اگر عرفاً مسّ میّت به آن صدق کند، غسل واجب است.
«مسألۀ 553» براى مسّ بچۀ مرده، حتى بچّۀ سقط شده اى که چهار ماه او تمام شده، غسل مسّ میّت واجب است، بلکه بهتر است براى مسّ بچّه سقط شده اى که از چهار ماه کمتر دارد نیز غسل کند.
«مسألۀ 554» اگر بچّۀ چهار ماهه اى مرده به دنیا بیاید و بدن او سرد شده باشد و عرفاً بر تماس بدن مادر با بدن او در حین تولد، مسّ میّت صدق کند، مادر او بنابر احتیاط واجب باید غسل مسّ میّت کند.
«مسألۀ 555» بچّه اى که بعد از مردن مادر و سرد شدن بدن او به دنیا مى آید، اگر عرفاً بر تماس بدن او با بدن مادرش در حین تولد، مسّ میت صدق کند، وقتى بالغ شد احتیاط واجب آن است که غسل مسّ میّت کند.
«مسألۀ 556» اگر انسان میّتى را که سه غسل او کاملاً تمام شده مس نماید، غسل بر او واجب نمى شود، ولى اگر پیش از آن که غسل سوم او تمام شود جایى از بدن او را مس کند، اگرچه غسل سوم آنجا تمام شده باشد، باید غسل مسّ میّت نماید.
«مسألۀ 557» اگر دیوانه یا بچۀ نابالغى میّت را مس کند، بعد از آن که دیوانه، عاقل یا بچّه، بالغ شد باید غسل مسّ میّت نماید، اگرچه غسل بچّه غیر بالغ ممیز نیز بنابر اقوى صحیح است.
«مسألۀ 558» اگر از بدن انسان زنده و یا مرده قسمتى که داراى استخوان است جدا شود و پیش از آن که قسمت جدا شده را غسل دهند انسان آن را مس نماید، باید غسل مسّ میّت کند، ولى اگر قسمتى که جدا شده استخوان نداشته باشد، چنانچه از بدن انسان زنده جدا شده باشد، براى مسّ آن غسل واجب نیست، ولى اگر از بدن مرده اى که او را غسل نداده اند جدا شده باشد، بنابر احتیاط واجب مسّ آن موجب غسل مى شود.
«مسألۀ 559» براى مسّ استخوان و دندانى که از مرده جدا شده و آن را غسل نداده اند، بنابر احتیاط واجب باید غسل کرد، ولى براى مسّ استخوان و یا دندانى که از زنده جدا شده و گوشت ندارد، غسل لازم نیست.
«مسألۀ 560» اگر چند میّت را مس کند یا یک میّت را چند بار مس نماید، یک غسل کافى است.
«مسألۀ 561» بنابر احتیاط واجب براى مسّ بدن شهیدى که او را غسل میّت نمى دهند و همچنین براى مسّ بدن کسى که پیش از اجراى قصاص یا حد، غسل میّت انجام داده است، باید غسل مسّ میّت انجام داد.
«مسألۀ 562» مسّ ناف بچه بعد از افتادن آن موجب غسل نمى شود.
«مسألۀ 563» براى کسى که بعد از مسّ میّت غسل نکرده است، توقف در مسجد وجماع و خواندن سوره هایى که سجده واجب دارند، مانعى ندارد، ولى بنابر احتیاط واجب باید براى انجام نماز و عبادات دیگرى که صحّت آنها منوط به وضو مى باشد، غسل مسّ میّت انجام دهد.
«مسألۀ 564» اگر کسى که غسل مسّ میّت کرده بخواهد نماز بخواند، چنانچه قبلاً وضو نداشته، احتیاطاً باید وضو نیز بگیرد. حکم عبادات دیگرى که صحت آنها منوط به وضو مى باشد نیز همین است.
«مسألۀ 565» حدث اصغر و اکبر در اثناى غسل مسّ میّت ضررى به صحت آن نمى رساند، ولى اگر در اثناى آن دوباره میّتى را مس کند، باید غسل را از سر بگیرد.