آیت الله سید عبدالکریم موسوی اردبیلی
مرجع تقلید شیعه
مستحبّات و مکروهات سجده
«مسألۀ 1116» در سجده چند چیز مستحب است:
الف - کسى که ایستاده نماز مى خواند، پس از آن که سر از رکوع برداشت و کاملاً ایستاد و کسى که نشسته نماز مى خواند، پس از آن که کاملاً نشست، براى رفتن به سجده تکبیر بگوید.
ب - هنگامى که مرد مى خواهد به سجده برود، اوّل دستها را و زن اوّل زانوها را به زمین بگذارد.
ج - بینى را بر مهر یا چیزى که سجده بر آن صحیح است، بگذارد.
د - در حال سجده انگشتان دست را به هم بچسباند و به گونه اى برابر گوش بگذارد که سر آنها رو به قبله باشد.
ه - در سجده دعا کند و از خدا حاجت بخواهد و مستحب است این دعا را بخواند:
«یا خَیْرَ الْمَسْؤُولیٖنَ وَیا خَیْرَ الْمُعْطیٖنَ ارْزُقْنى وَارْزُقْ عِیالى مِنْ فَضْلِکَ فَإنَّکَ ذُوالفَضْلِ الْعَظیٖمِ» یعنى: «اى بهترین کسى که از او حاجت خواسته مى شود و اى بهترین عطا کنندگان، به من و عیال من از فضل خودت روزى بده، پس به درستى که تو داراى فضل بزرگى هستى».
و - بعد از سجده بر ران چپ بنشیند و روى پاى راست را بر کف پاى چپ بگذارد.
ز - بعد از هر سجده، هنگامى که نشست و بدن آرام گرفت تکبیر بگوید.
ح - بعد از سجدۀ اوّل که بدن آرام گرفت، بگوید: «أَسْتَغْفِرُ اللّهَ رَبّى وَأَتُوبُ إلَیْهِ».
ط - سجده را طولانى کند و هنگام نشستن دستها را روى رانها بگذارد.
ى - براى رفتن به سجدۀ دوم، در حال آرامش بدن «اَللّهُ اکْبَر» بگوید.
ک - در سجده ها، صلوات بفرستد و اگر صلوات را به قصد ذکرى که در سجده دستور داده اند بگوید، اشکال ندارد.
ل - هنگام بلند شدن، دستها را بعد از زانوها از زمین بردارد.
م - مردها بازوها را از پهلو جدا نگاه دارند و زنها آرنج ها و شکم را بر زمین بگذارند و
اعضاى بدن را به یکدیگر بچسبانند.
مستحبّات دیگر سجده در کتابهاى مفصّل گفته شده است.
«مسألۀ 1117» قرآن خواندن در سجده مکروه است و نیز مکروه است براى برطرف کردن گرد و غبار، جاى سجده را فوت کند و اگر در اثر فوت کردن، حرفى از دهان خارج شود، نماز باطل است و غیر از اینها مکروهات دیگرى نیز در کتابهاى مفصّل بیان شده است.