آیت الله سید عبدالکریم موسوی اردبیلی
مرجع تقلید شیعه
احکام مَهریّه
«مسألۀ 2895» «مَهر» اندازۀ معیّنى ندارد و مى توان هر چیز حلالى را که ارزش داشته باشد - کم باشد یا زیاد، عین باشد یا منفعت - و قابل تملّک باشد مهر قرار دهد و از پیامبر اکرم صلى الله علیه و آله و سلم نقل شده است که فرموده اند: «بهترین زنان امّت من زنى است که ازهمه زیباتر و از همه کم مهرتر باشد.»
«مسألۀ 2896» تعیین مقدار مهر بستگى به رضایت زن و شوهر دارد، ولى بهتر است مهر زنان مؤمن مطابق «مَهر السُّنّة» باشد، یعنى مهرى که پیامبر اکرم صلى الله علیه و آله و سلم براى هر یک از زنان و دختران خود از جمله حضرت فاطمه زهرا علیها السلام قرار دادند و آن پانصد درهم نقره سکّه دار است که وزن هر درهم «12/6» نخود مى باشد و جمعاً «262/5» مثقال معمولى نقره سکّه دار مى شود و قیمت آن تابع نرخ روز است.
«مسألۀ 2897» اگر مرد مهر زن را در عقد معیّن کند و قصدش این باشد که آن را ندهد، عقد صحیح است، ولى مهر را باید بدهد.
«مسألۀ 2898» باید مهریّه براى طرفین عقد (زن و شوهر) به نحوى که رفع جهالت بشود، معلوم باشد.
«مسألۀ 2899» براى پرداخت تمام یا قسمتى از مهریّه مى توان مدّت یا اقساطى
قرار داد.
«مسألۀ 2900» اگر مهریّه زن پول قرار داده شود و در اثر گذشت زمان یا عوامل دیگر، قیمت آن تنزّل فاحش پیدا کند، باید معادل آن به نرخ روز به زن پرداخت شود و یا با مصالحه، رضایت زن فراهم شود؛ ولى اگر چیزهایى نظیر زمین، خانه، طلا یا نقره به عنوان مهر قرار داده شوند، زن همان مقدار را طلبکار مى شود، هر چند قیمت آنها تنزّل کرده باشد.
«مسألۀ 2901» اگر هنگام خواندن عقد دائم براى دادن مهر مدّتى معیّن نکرده باشند، زن مى تواند پیش از گرفتن مهر از آمیزش شوهر جلوگیرى کند، چه شوهر توانایى دادنِ مهر را داشته باشد و چه نداشته باشد و این خوددارى زن باعث سقوط حقّ نفقه نمى شود، اما حقّ ممانعت شوهر از استمتاعات دیگر را ندارد مگر این که بداند قهراً منجر به آمیزش خواهند شد؛ ولى اگر پیش از گرفتن مهر به آمیزش راضى شود و شوهر با او آمیزش کند، دیگر نمى تواند بدون عذر شرعى از آمیزش شوهر جلوگیرى نماید.
«مسألۀ 2902» در صورتى که ضمن عقد دائم مهریه ذکر نشود و یا عدم مهر شرط شود، عقد نکاح صحیح است و زن و شوهر مى توانند بعد از عقد مهریّه را معیّن کنند و اگر قبل از تعیین مهریه آمیزش واقع شده باشد، زن مستحقّ مهرالمثل است - یعنى مقدار مهریّه اى که چنین زنى با توجّه به ویژگى هاى مربوط و شرایط خانوادگى در بین امثال و فامیل و معمول محل خود دارد - و در صورتى که یکى از زوجین قبل از تعیین مهریه و آمیزش بمیرد، زن مستحقّ مهریه نیست.