آیت الله سید عبدالکریم موسوی اردبیلی
مرجع تقلید شیعه
احکام روزۀ مسافر
«مسألۀ 1795» مسافرى که باید نمازهاى چهار رکعتى را در سفر دو رکعتى بخواند، نباید روزه بگیرد و مسافرى که نماز خود را تمام مى خواند، مثل کسى که شغل او مسافرت بوده یا سفر او سفر معصیت است، باید در سفر روزه بگیرد.
«مسألۀ 1796» مسافرت در ماه رمضان اشکال ندارد، ولى اگر براى فرار از روزه باشد، مکروه است وهمچنین اگر غیر از روزۀ رمضان، روزۀ معیّن دیگرى نیز بر انسان واجب باشد، مى تواند در آن روز مسافرت کند.
«مسألۀ 1797» اگر نذر کند روزه بگیرد و روز آن را معیّن نکند، نمى تواند آن را در سفر بجا آورد؛ ولى چنانچه نذر کند که روز معیّنى را در سفر روزه بگیرد، باید آن را در سفر بجا آورد و نیز اگر نذر کند روز معیّنى را چه مسافر باشد یا نباشد روزه بگیرد، باید آن روز را اگرچه مسافر باشد روزه بگیرد.
«مسألۀ 1798» مسافر مى تواند براى خواستن حاجت، سه روز در مدینۀ منوّره، روزۀ مستحبّى بگیرد و احتیاط واجب این است که آن سه روز، روزهاى چهارشنبه، پنج شنبه و جمعه باشد.
«مسألۀ 1799» کسى که نمى داند روزۀ مسافر باطل است و یا این که نمى داند مسافر است، مثلاً گمان مى کند مسافتى که طى کرده کمتر از مسافت شرعى است در حالى که بیشتر از مسافت شرعى را طى کرده است، اگر در سفر روزه بگیرد و در بین روز مسأله را بفهمد و یا بفهمد که مسافر است، روزۀ او باطل مى شود، ولى اگر تا مغرب متوجه نشود، روزۀ او صحیح است.
«مسألۀ 1800» اگر فراموش کند که مسافر است یا فراموش کند که روزۀ مسافر باطل مى باشد و در سفر روزه بگیرد، روزۀ او باطل است.
«مسألۀ 1801» اگر روزه دار بعد از ظهر مسافرت نماید، باید روزۀ خود را تمام کند و اگر پیش از ظهر مسافرت کند و قصد حداقل هشت فرسخ رفت و آمد را - با شرایطى که در نماز مسافر گفته شد - داشته باشد، وقتى به حدّ ترخّص برسد (یعنى به جایى برسد که دیوار شهر را نبیند و صداى اذان آن را نشنود) مى تواند روزۀ خود را باطل کند و اگر پیش از آن، روزه را باطل کند، کفّاره نیز بر او واجب است.
«مسألۀ 1802» اگر مسافر پیش از ظهر به وطن خود یا به جایى که مى خواهد ده روز در آنجا بماند برسد، چنانچه عملى که روزه را باطل مى کند انجام نداده باشد، باید آن روز را روزه بگیرد و اگر انجام داده باشد، روزۀ آن روز بر او واجب نیست.
«مسألۀ 1803» اگر مسافر بعد از ظهر به وطن خود یا به جایى که مى خواهد ده روز در آنجا بماند برسد، نباید آن روز را روزه بگیرد.
«مسألۀ 1804» اگر مسافر قبل از اذان ظهر از وطن خود خارج شود، ولى پیش از خارج شدن از حدّ ترخّص، اذان ظهر را بگویند و یا کسى که از مسافرت بازمى گردد و عملى که روزه را باطل مى کند به جا نیاورده است، پیش از ظهر به حدّ ترخّص برسد، ولى پیش از داخل شدن به وطن، اذان ظهر را بگویند، بنابر احتیاط واجب باید آن روز را روزه بگیرد و قضاى آن را نیز به جا آورد.
«مسألۀ 1805» مکروه است که مسافر و کسى که از روزه گرفتن معذور است، در روز ماه رمضان جماع نماید و در خوردن و آشامیدن کاملاً خود را سیر کند.