آیت الله سید عبدالکریم موسوی اردبیلی
مرجع تقلید شیعه
شرایط اعتکاف
«مسألۀ 1834» شرایط صحّت اعتکاف عبارتند از:
1 -«اسلام»؛ پس اعتکاف از غیر مسلمان صحیح نیست و «ایمان» شرط قبول آن است.
2 -«عقل».
3 -«قصد قربت»؛ پس اگر نیّت کسى براى غیر خدا باشد، اعتکاف او صحیح نیست.
4 -«روزه گرفتن»؛ پس اگر شخصى به هر دلیل نتواند روزه بگیرد، اعتکاف او صحیح نیست.
5 -«ماندن سه روز در مسجد»؛ پس اگر کمتر بماند یا قصد کند که کمتر بماند، اعتکاف او صحیح نیست.
«مسألۀ 1835» روزه اى که در حال اعتکاف گرفته مى شود، لازم نیست که براى خود اعتکاف باشد، بلکه مى تواند هر روزه اى (مثل روزۀ قضا یا کفّاره) را در حال اعتکاف
1-
2- 1 و 2 - من لا یحضره الفقیه، ج 2، ص 120-\122.
بگیرد؛ ولى احتیاط واجب آن است که اگر براى خود اعتکاف کرده است، روزه اى که مى گیرد براى کس دیگر نباشد (مثلاً قضاى روزۀ پدرش را به جا نیاورد) و همچنین اگر به نیابت از شخص دیگرى اعتکاف کرده باشد، روزه را نیز به نیابت از وى بگیرد.
«مسألۀ 1836» اعتکاف باید در یکى از پنج مسجد: «مسجدالحرام»، «مسجدالنبى صلى الله علیه و آله و سلم»، «مسجدکوفه»، «مسجد بصره» و یا مسجد جامع هر شهر انجام شود.
«مسألۀ 1837» کسى که اعتکاف مى کند، باید سه روز را به طور مستمر در مسجد بماند، مگر این که خارج شدن از مسجد ضرورت داشته باشد، مثلاً براى قضاى حاجت ناچار باشد از مسجد خارج شود.
«مسألۀ 1838» اگر به خاطر ضرورتى ناچار گردد که از مسجد خارج شود و به قدرى طول بکشد که صورت اعتکاف به هم بخورد، اعتکاف او باطل مى شود.
«مسألۀ 1839» اگر در بین اعتکاف محتلم شود، باید تیمّم کند و فوراً از مسجد خارج شود، مگر این که زمانى که براى خروج از مسجد لازم است، کمتر از زمان لازم براى تیمّم نمودن باشد که در این صورت بدون تیمّم باید فوراً از مسجد خارج شود و در هر حال پس از خروج از مسجد، باید فوراً غسل کند و به مسجد بازگردد و براى غسل به قدر ضرورت و انجام واجبات آن اکتفا نماید.
«مسألۀ 1840» صحّت اعتکاف زن نسبت به دو روز اوّل، در صورتى که اعتکاف او منافى حقّ شوهرش باشد، مشروط به اجازۀ شوهر است و همچنین اعتکاف فرزند، در صورتى که موجب اذیّت پدر یا مادر مى شود، باید با اجازۀ آنان باشد؛ ولى اگر نسبت به دو روز اوّل اجازه داده باشند، نسبت به روز سوم اجازۀ آنان شرط نیست و حتّى نهى آنان نیز تأثیر ندارد، زیرا ماندن روز سوم واجب است.